Yüzyılı aşkın süredir dünyanın dört bir yanında aynı renk düzeniyle çalışan trafik lambaları değişimin eşiğinde. Artan araç yoğunluğu, uzayan kuyruklar ve otonom araç teknolojisinin gelişimi, ulaşım altyapısında köklü yenilikleri beraberinde getiriyor. Bu kapsamda ABD’de başlatılan pilot uygulamayla trafik sinyalizasyonuna dördüncü bir renk olarak “beyaz ışık” ekleniyor.
Uzmanlar, bu yeniliğin özellikle sürücüsüz araçların yaygınlaşacağı geleceğin şehirleri için tasarlandığını vurguluyor.
Beyaz ışık ne anlama geliyor?
Yeni sistemin temel amacı, otonom araçların kavşaklarda birbiriyle koordineli ve güvenli şekilde hareket etmesini sağlamak. Beyaz ışık yandığında, sürücüsüz araçlar kendi aralarında iletişim kurarak kavşaktan geçiş sırasını optimize edecek ve öndeki aracı güvenli biçimde takip edecek.
Direksiyon başındaki insan sürücüler için ise kurallar değişmiyor. Beyaz ışık, esas olarak otonom araçlara yönelik bir sinyal niteliği taşıyor. İnsan sürücüler mevcut kırmızı, sarı ve yeşil kurallara uymaya devam edecek; beyaz ışık yandığında ise trafik akışını otonom araçların yönlendirdiği düzene göre izleyecek.
Trafik akışı hızlanabilir
ABD’de belirli pilot bölgelerde test edilen uygulamanın ilk sonuçları umut verici. Araştırmalara göre sistemin tam kapasiteyle devreye girmesi halinde:
Kavşaklardaki bekleme sürelerinin azalması,
Trafik akışının yüzde 10’a kadar hızlanması,
Olası kazaların azaltılması,
Dur-kalkların düşmesiyle yakıt tüketimi ve emisyonun azalması hedefleniyor.
Uzmanlar, sistemin verimli çalışabilmesi için trafikteki otonom araç oranının belirli bir seviyeye ulaşması gerektiğine dikkat çekiyor. Henüz bu eşiğe gelinmemiş olsa da, beyaz ışık uygulaması akıllı şehir vizyonunun somut adımlarından biri olarak görülüyor.
Günlük hayatta direksiyon başında beklerken geçirilen dakikalar, belki de yakın gelecekte bu yeni ışık sayesinde kısalacak. Trafik lambalarındaki bu sade ama stratejik değişiklik, ulaşımın dijital dönüşümünde yeni bir sayfa açmaya hazırlanıyor.
