Kendi adına ve hesabına çalışanlar 4/1-b kapsamında, yani eski adıyla Bağ-Kur'lu olarak değerlendiriliyor. Bu grupta şirket ortaklarının yanı sıra küçük esnaf ve isteğe bağlı prim ödeyenler de bulunuyor.
Emeklilik koşulları ise sigortalılık başlangıç tarihine göre farklılık gösteriyor. Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesiyle 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olanlar için yaş şartı kaldırılmıştı. Ancak düzenleme, prim gün sayısı nedeniyle özellikle esnaf açısından beklenen rahatlamayı sağlamadı.
SSK kapsamında çalışanlar 5 bin ile 5 bin 975 gün arasında primle emekli olabilirken Bağ-Kur'lu esnaf için 9 bin gün prim şartı bulunuyor. Bu durum, esnafın emeklilik sürecinde önemli bir fark oluşturuyor.
9 bin gün şartının 7 bin 200 güne indirilmesi bekleniyor
Esnaf ve sanatkârların uzun süredir gündeme getirdiği taleplerin başında prim gün sayısının düşürülmesi geliyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da seçim öncesinde Bağ-Kur'luların 9 bin günlük prim şartının 7 bin 200 güne indirilmesine yönelik düzenleme sözü vermişti.
Hayata geçirilmesi halinde düzenleme, küçük esnaf için 1.800 günlük, yani 5 yıllık prim avantajı sağlayacak.
Ancak söz konusu düzenleme için yaklaşık 3 yıldır adım bekleyen ve sayılarının 1 milyona yaklaştığı belirtilen esnafın gözü Meclis'ten gelecek haberde.
Düzenleme için takvim belli oluyor
Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, Bağ-Kur prim eşitlemesine ilişkin son kulis bilgilerini köşesine taşıdı.
Karakaş'ın aktardığı bilgilere göre hükümetin enflasyonla mücadele kapsamında uyguladığı Orta Vadeli Program (OVP) nedeniyle maliyet hesabı gerektiren düzenlemelerde temkinli hareket ediliyor.
Buna rağmen Bağ-Kur prim eşitlemesine yönelik çalışmanın yapılacağı belirtiliyor. Düzenlemeye ilişkin aktüeryal hesaplamaların gerçekleştirildiği ve maliyetlerin belirlendiği ifade ediliyor.
Çalışmada bundan sonraki aşamanın yasa teklifinin hazırlanarak Türkiye Büyük Millet Meclisine (TBMM) sunulması olduğu aktarılıyor.
Kulis bilgilerine göre yasal düzenlemenin hazırlanması ve TBMM'den geçmesinin ardından uygulamanın gelecek yıl yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Kimler düzenlemeden yararlanacak?
Kamuoyunda düzenlemenin bütün Bağ-Kur'luları kapsayacağı yönünde bir beklenti bulunurken, aktarılan bilgilere göre kapsam daha sınırlı olacak.
Küçük esnaf ve sanatkârlar: Düzenlemeden yararlanması ve prim şartının 7 bin 200 güne indirilmesi bekleniyor.
Şirket ortakları ve büyük iş yeri sahipleri: Düzenleme kapsamında olmayacak ve 9 bin günlük prim şartı devam edecek.
Kadın Bağ-Kur'lular: EYT kapsamındaki kadınlar için prim şartı zaten 7 bin 200 gün olduğundan ayrıca bir indirim yapılmayacak. Ancak EYT sonrasında 9 bin günlük prim şartına tabi olan kadınların düzenlemeden yararlanması söz konusu olabilecek.
Bağ-Kur borcu emekliliğin önündeki engel
Bağ-Kur'lular açısından dikkat edilmesi gereken bir diğer konu ise prim borcu.
Mevcut sistemde prim borcu bulunan Bağ-Kur'lular, diğer emeklilik koşullarını yerine getirseler dahi emekli olamıyor. Emeklilik başvurusu sırasında geçmişe dönük prim borcunun bulunmaması gerekiyor.
Bu nedenle şartları sağlayan EYT'li Bağ-Kur'luların mevcut prim borçlarını kontrol ederek emeklilik planlamalarını yapmaları önem taşıyor.
Esnafın gözü 7 bin 200 gün düzenlemesinde
Yaklaşık 1 milyon esnafı ilgilendirdiği belirtilen prim eşitlemesi düzenlemesi, uzun süredir sosyal güvenlik gündeminin önemli başlıkları arasında yer alıyor.
Düzenlemenin hayata geçmesi halinde kapsam dahilindeki küçük esnaf ve sanatkârların 9 bin günlük prim yükü 7 bin 200 güne düşecek. Böylece emeklilik için gereken prim süresinde 5 yıllık avantaj sağlanmış olacak.
Düzenlemenin gelecek yıl yürürlüğe girmesine yönelik beklenti bulunurken, gözler hazırlanacak yasa teklifinin TBMM'ye sunulacağı tarihe çevrildi.
