Dünya genelinde vizesiz seyahat imkânı sağlayan ve kamuoyunda "yeşil pasaport" olarak bilinen hususi damgalı pasaportun kapsamının genişletilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) yeni bir kanun teklifi sunuldu. CHP Hatay Milletvekili Nermin Yıldırım Kara tarafından hazırlanan teklif, üç önemli meslek grubunu daha yeşil pasaport sahibi yapmayı öngörüyor. İlgili teklif, TBMM Başkanlığı tarafından değerlendirilmek üzere komisyona sevk edildi.
15 yıl kıdem şartı getiriliyor
Hazırlanan kanun teklifi, meslek odalarına kayıtlı olarak çalışan diş hekimleri, veteriner hekimler ve mimarların pasaport haklarında iyileştirme yapılmasını hedefliyor. Düzenlemeye göre, yeşil pasaport hakkından yararlanabilmek için şu temel kriterlerin bir arada bulunması gerekiyor:
-
Diş Hekimleri Odası, Veteriner Hekimler Odası veya Mimarlar Odası’na kayıtlı olmak,
-
Mesleki faaliyetlerini aktif olarak sürdürüyor olmak,
-
Meslekte en az 15 yıllık kıdeme sahip olmak.
"Uluslararası rekabet" vurgusu
Teklifin gerekçesinde, bu üç meslek grubunun uluslararası alandaki faaliyetlerinin Türkiye’nin bilimsel ve teknik temsil gücü açısından kritik önemde olduğu belirtildi. Diş hekimleri, veterinerler ve mimarların; eğitim, kongre, sempozyum ve fuar gibi bilimsel etkinlikler için yurt dışına çıkışlarının kolaylaştırılması gerektiği ifade edildi.
Dünyadaki yeni araştırmaları ve teknik gelişmeleri yerinde takip etmenin "mesleki gelişim" için zorunlu olduğu vurgulanan gerekçede, vize engellerinin bu süreçlerin önünde büyük bir bariyer oluşturduğuna dikkat çekildi.
"Özel sektör ve kamu arasındaki ayrım giderilmeli"
Kanun teklifinin bir diğer önemli amacı ise kamu ve özel sektör çalışanları arasındaki fırsat eşitsizliğini ortadan kaldırmak olarak açıklandı. Mevcut Pasaport Kanunu uyarınca, kamu sektöründe belirli kademe ve dereceye ulaşan hekim ve mimarlar yeşil pasaport alabilirken, aynı şartları taşıyan özel sektör çalışanları bu haktan mahrum kalıyor. Teklifle birlikte, meslek odalarının uzun süredir dile getirdiği "ayrımcılığın giderilmesi" talebinin karşılanması hedefleniyor.
Kimler yeşil pasaport alabiliyor?
Türkiye’de hususi damgalı (yeşil) pasaport hakkı hali hazırda şu kişi ve gruplara tanınmış durumda:
-
Kamu Görevlileri: 1., 2. ve 3. derece kadrolarda bulunan devlet memurları ve bu derecelerden emekli olanlar.
-
Eski Siyasiler: TBMM eski üyeleri ve eski bakanlar.
-
Belediye Başkanları: İl, ilçe ve büyükşehir belediye başkanları (görev süreleri boyunca).
-
İhracatçılar: Belirli bir ihracat hacmini aşan şirketlerin yetkilileri.
-
Avukatlar: Baroya kayıtlı ve en az 15 yıl kıdemi olan avukatlar.
-
Sporcular: Devlet sporcusu unvanına sahip olanlar.




