Siyasi iktidar, “iletişim açığı”nı şeffaflık ve iletişim yöntemleriyle çözmek yerine muhalif medyayı susturarak kapatmaya kararlı görünüyor. Ancak basın özgürlüğünü hiçe sayarak ve kayyumlar, yasaklar, engellemeler ve tutuklamalar ile ne sorunlar yok olur ne de iletişim açığı kapatılabilir. Onun yerine muhalif medyanın eleştirel yayınlarına kulak verse ülke için de hatta iktidar için de daha yararlı olur.

“Fon vurgunu”nun ortaya çıkarılmasında muhalif medyanın oynadığı rol, bu ülkede eleştirel gazeteciliğin zorlu koşullara rağmen bitmediğinin yeni bir kanıtı. Eski bakan ve AKP Genel Başkan Yardımcısı Fatma Betül Sayan Kaya’nın hakkındaki suçlamalar muhalif medyadan öğrenildi. AKP Genel Başkan Yardımcısı Hayati Yazıcı’nın oğlu Mustafa Yazıcı hakkındaki iddiaları da muhalif medya aktardı.

İktidar medyasına kalsa halkın hiç duyamayacağı bu iki iddianın da “tezvirat” olmadığı, Sayan Kaya’nın tutuklanması, Yazıcı’nın şirketine kayyum atanması ve yeniden ifadeye çağrılıp adli kontrol şartı getirilmesiyle doğrulandı. İşler bu aşamaya geldikten sonra iktidar medyasındaki ayrışma da su yüzüne çıktı; Yeni Şafak, Eski BBDK Başkanı Şahap Kavcıoğlu ve Borsa İstanbul Yönetim Kurulu Başkanı Erişah Arıcan hakkındaki suçlamaları yazarak öbürlerinden ayrıştı.

Ama hepsi de muhalif medyanın etkisinden rahatsız. “Fon vurgunu”nun toplumda yarattığı yankının bir türlü dinmemesinden muhalif medyayı sorumlu tutuyor, bunu yazıyor, söylüyorlar.

Yeni Şafak yazarı Ali Saydam, önce 20 Ekim’de “Tezviratçı muhalif medyanın ve sosyal medya çığırtkanlarının saldırıları yankı bulmakta ve kanama devam etmektedir” diye yazdı. Aynı görüşünü 12 Kasım’daki yazısında da “Tezviratçı muhalif medyanın ve sosyal medya çığırtkanlarının dezenformasyon saldırıları tam da iletişim eksikliği yüzünden yankı buluyor ve kanama sürüyor” diyerek yineledi.

Ardından 13 Kasım’da yine Yeni Şafak yazarı ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın eski metin yazarı Aydın Ünal, “Krizin siyaseten yönetilebildiğini söylemek zor. Ortada bir iletişim stratejisi de yok” diye yazdı. Son olarak da Sabah gazetesi yazarı Okan Müderrisoğlu, 17 Kasım’da “Proaktif iletişim fırsatı geride kaldığından muhalefetin manipülasyonlarına karşı aktif iletişimi geliştirmek ve zamanı iyi değerlendirmek gerekiyor” diyerek yön gösterdi.

Bu yazıların siyasi iktidarda da karşılığı olduğu muhakkak. Zira “Fon vurgunu”nun ortaya çıktığı andan itibaren muhalif medyaya yönelik yasaklar, engellemeler, kayyum atamaları, tutuklamalar geçmişle kıyaslanmayacak kadar arttı. İçlerinde medya kuruluşları ve gazetecilerin olduğu binlerce sosyal medya hesabı engellenirken, T24’ün web sitesine de yasak getirildi.

Önce Halk TV’ye kayyum atandı, aradan bir ay bile geçmeden şimdi de Sözcü TV’ye el konuldu. Elbette birtakım hukuki gerekçeler sıralanıyor ama bu gerekçeler yayın faaliyetiyle ilgili olmadığı gibi, yayının durdurulmasını ve denetim altına alınmasını da açıklamıyor.

Siyasi iktidar, “iletişim açığı”nı şeffaflık ve iletişim yöntemleriyle çözmek yerine muhalif medyayı susturarak kapatmaya kararlı görünüyor. Ancak basın özgürlüğünü hiçe sayarak ve kayyumlar, yasaklar, engellemeler ve tutuklamalar ile ne sorunlar yok olur ne de iletişim açığı kapatılabilir. Onun yerine muhalif medyanın eleştirel yayınlarına kulak verse ülke için de hatta iktidar için de daha yararlı olur.

İzleyici refleksi Koza TV’yi lider yaptı

Tele 1 ve Halk TV’ye kayyum atandığında anında tepki veren muhalif TV kanalı izleyicileri, Sözcü TV’ye el konulmasının ardından da aynı refleksi gösterdi. TMSF’nin el koyduğu 14 Ekim günü, Halk TV en çok izlenen haber kanalıydı. Halk TV’nin AB grubundaki günlük ortalama reytingi, TRT Haber, CNN Türk ve A Haber’i geride bırakıyordu.

Tele1 ve Halk TV’den doğan boşluğu Sözcü TV ve Koza TV doldurmuştu. 14 Ekim’de, Sözcü TV, AB grubunda tüm günde 4.64’lük reytingle liderliğe yükselirken, Koza TV’nin 0.17 olan reytingi de bir günde 0.78’e yükselmişti.

Kayyum atanmadan bir gün önce, yani 16 Kasım’da, Sözcü TV’nin AB Grubu’nda günlük ortalama reytingi 3,65’ti. Kayyum denetimindeki yayınla reytingi 17 Kasım’da 0,94’e, 18 Kasım'da 0,58’e düştü. Koza TV’nin 16 Kasım'da 0,78 olan reytingi ise 17 Kasım'da 2,10’a çıktı, 18 Kasım'da 1,96 oldu. İzleyici, Tele1, Halk TV ve son olarak da Sözcü TV’den doğan boşluğu Koza TV’yi haber kanalları arasında lider yaparak gidermiş oldu.

Birkaç ay önce yoklarda olan KRT TV de üst sıralara yükseldi. KRT TV’nin de 0,15 olan reytingi 17 Kasım'da 0,89’a çıktı, 18 Kasım'da ise 0,73 olarak ölçüldü.

Ne yapılırsa yapılsın muhalif izleyici, iktidar yanlısı kanallara gitmiyor, onları izlemiyor. Reytingler de gösteriyor ki, bu izleyici kitlesi, bağımlısı olduğu televizyon kanalı yol kazasına uğradığında kendine mutlaka yeni bir mecra, yeni bir kanal buluyor. Bulacak da…

Doktorunun reklamını yapan gazeteci

Hürriyet Ankara Temsilcisi ve CNN Türk programcısı Hande Fırat, muayene masasına uzanmış, başucunda da elinde bir şırınga tutan doktor var, gülümseyerek sohbet ediyorlar:

Hande Fırat- Herkes çok merak ediyordu. Ben ameliyat olmuyorum. Ama Buğra hocam bana destek oluyor.

Buğra Hoca- Kesinlikle. Cildin çok daha güzel, makyaja dayanıklı ve pürüzsüz görünmesi Hande Hanım için çok önemli. Orada da yaptığımız çok yeni bir uygulama var. Efsane oluşum...

Hande Fırat- Hocam ben 52 yaşındayım. Böyle anti aging yapıyor mu?

Buğra Hoca- Kesinlikle. Cildin yaşlanmasını durdurduğu için 52 değil 32 ye kadar…

Ve sohbet kahkahalarla kesiliyor. Hande Fırat, bu görüntüyü Instagram hesabında yayımlamış. Altında da doktorun adı, kliniği ve yaptığı uygulamayla ilgili övgüler yer alıyor.

Belli ki, klasik bir doktoruna teşekkür görüntüsü yok ortada. Hande Fırat, doktorunun reklamını yapmak için mizansen oluşturup bu görüntüyü çekmiş. Gazeteci olarak doktorunun reklamını yaparak onun yaptığı bütün uygulamalara kefil oluyor, sorumluluğunu alıyor ve onun ticari başarısı için katkıda bulunmuş oluyor. Gazetecilik etiği açısından sorunlu bir durum.

Dahası Hande Fırat’ın reklamını yaptığı Doktor Buğra Adil Buyrukçu’nun sosyal medya profilinde kliniğinin adı ve adresinin yanı sıra “Hürriyet gazetesi köşe yazarı” yazıyor. Baktım, hurriyet.com.tr’de sağlık konusunda yazıları yayımlanmış yaklaşık iki yıldır.

Ayrıca Hande Fırat’ın Instagram hesabında “Etkinlik ve organizasyonlar için” bir yapım şirketinin adres gösterilmesi de sorunlu. Gazetecinin katılacağı etkinlikler için neden bir şirket aracı olur ki?

Kızı öldürülen babanın adalet arayışı

Öldürülen kız çocuğu Narin Güran’ın babası Arif Güran, “Narin için adalet” sloganıyla 19 Eylül’de Diyarbakır’dan yola çıkmıştı, Ankara’ya da yaklaştı. Her gün yolda yürürken çekip sosyal medyadan paylaştığı videolarda da hedefini şöyle anlatıyor:

“İstediğim şey çok açık: Dosyadaki eksikliklerin yeniden incelenmesi, delillerin gerektiği gibi değerlendirilmesi ve kızımın başına gelenlerin bütün gerçekliğiyle ortaya çıkarılması. Sayın Cumhurbaşkanım, sizden tek bir ricam var. Ankara’ya ulaştığımda beni kabul etmenizi istiyorum. @RTErdogan Sizden istediğim herhangi bir ayrıcalık değil. Narin’in dosyasının yeniden ele alınması ve adil bir değerlendirme yapılması için sesime kulak vermenizdir.”

Eşi Yüksel Güran, oğlu Enes Güran ve kardeşi Salim Güran’ın haksız yere mahkûm edildiğini savunan Arif Güran’ın yürüyüşünün bugün 65. günü. Ankara sınırlarına girdi artık. 27 Kasım’da Güvenpark’a varacak, oradan da Beştepe’ye, Cumhurbaşkanlığı’na yürüyecek.

Baktım, bu süre içerisinde yola çıktığı ilk günlerde bazı mecralarda haber olmuş; ondan sonra neredeyse yok sayılmış. Zaman zaman yerel medyada yürüyüşü, hastalanıp hastaneye yatırılması hakkında küçük haberler yayımlanmış, o kadar. Dijital mecralar, televizyonlar neredeyse yok saymış onun yürüyüşünü. Ankara'ya ulaşmasını da yerel bazı siteler ile Serbestiyet, Koza TV ve İlke TV'de gördüm. Bu kadarı haksızlık.

Arif Güran haklı ya da haksız olabilir. Ama bir adaletsizlikten söz ediyor ve bunun için kilometrelerce yürümeyi göze alıyorsa bu yürüyüşün haber değeri vardır. Rojin Kabaiş’in babası gibi onun sesine de kulak vermek, topluma duyurmak gazeteciliğin gereğidir.

Mansur Yavaş’ın iletişim kazası

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş, gazetecinin “İmamoğlu’na siyaset yasağı getirilmesine” ilişkin sorusuna “Biz buraya park açılışına geldik” diyerek kaçamak yanıt verdi. Yanında bulunan Adıyaman Belediye Başkanı Abdurrahman Tutdere de “Başkanı rahatsız etmeyin” diyerek destekledi.

Keşke Mansur Yavaş, “park açılışında soru yanıtlamanın nasıl bir sakıncası olduğunu” da söyleseydi. Bunca yılın siyasetçisi olarak gazetecinin her yerde soru sorabileceğini, siyasetçinin de yanıt vererek toplumu bilgilendirmekle yükümlü olduğunu biliyor olmalı. Tabii Tutdere de…

Belli ki, Mansur Yavaş, yanıtlamak istememiş. Medyascope muhabiri Mehmet Ferit Binzet de haklı olarak, “Yavaş, yorum yapmadı” diye yazdı haberi. Birçok haber sitesi de ondan alıp, “soruyu yanıtlamadı” gibi başlıklarla alıntıladı.

Bu haberlerin ardından Basın Danışmanı Betül Araz’dan gelen açıklamada “Mansur Yavaş, sorunun basın mensubu tarafından sorulduğunu farketmediği için öyle konuştu, sorudan özellikle kaçındığı doğru değil” deniyordu özetle.

Kendini yalanlayan, yalanladığı haberleri doğrulayan, vatandaşı küçümseyen bir açıklama bu. Vatandaş sorsaydı da yanıtlaması gerekmez miydi? Üstelik de açıklamada bile Mansur Yavaş’ın, İmamoğlu’na siyaset yasağı hakkında bir cümlesi, soruya yanıtı yok.

Adıyaman vakası, Mansur Yavaş’ın siyasi biyografisine “iletişim kazası” olarak geçecek.

Tek cümleyle:

· Korkusuz, “Memleketin çivisi çıkmış” manşetinde fotoğrafın altına “Saadet Partisi foncuları İzmir’in dağlarında para sayarken resmetmişti” yazdı ama gerçek değil yapay zeka ürünüydü.

· Alişer Delek ve Faruk Demirel’in YouTube’dan yayın yaptığı Manşet TV ile Sol Haber’in sosyal medya hesaplarına erişim engeli getirildi.

· TGRT Haber’in, “iklim profesörü” olarak sunduğu ve “Mega El Nino 2037’ye kadar sürecek” diyen Prof. Dr. Doğan Yaşar, aslında “deniz jeoloğu” (Mikdat Kadıoğlu)

· Cumhuriyet, “Cannes'ten Jafar Panahi'ye destek" haberinde İranlı yönetmenin adını “Cafer" olarak yazmak yerine İngilizce “Jafar" olarak yazdı.

· Yeni Şafak, “750 bin varil hedefine adım adım" haberi, hemen altındaki “Irak petrole alternatif rota arıyor" haberindeki akışın 500 bin varile çıkarılacağı bilgisiyle çelişiyordu.

· Nefes, “Yeni Parti'de izleme komisyonu çatlağı” haberinde “Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu'nun 18 Kasım'da Diyarbakır'a gitmesinin dikkat çektiği"ni yazdı ama nedenini belirtmedi.

ELEŞTİRİ, ŞİKÂYET VE ÖNERİLERİNİZ İÇİN: [email protected]