TÜBİTAK BİLGEM tarafından geliştirilen yerli büyük dil modeli BİLGE, son hazırlıkların tamamlanmasının ardından genel kullanıma açılmaya hazırlanıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı himayesinde geliştirilen sistem, Türkçenin dil yapısı ve kültürel birikimini merkeze alan bir yapay zeka modeli olarak tasarlandı.
"Varsayılan kültür" yerine "Türk" gibi düşünecek
Türkçenin dil yapısını, anlam katmanlarını ve kültürel bağlamını anlamaya odaklanan model, "varsayılan kültür" yerine "Türkiye"yi merkeze alıyor. Model, Türkçeyi birincil düşünce dili olarak kullanıyor. BİLGE, dili anlamanın yanında akıl yürüterek ve başka bir dilden çeviriyormuş gibi değil, doğal, akıcı ve yerinde ifadeleri tercih edecek. Sistem, Türkçeyi neredeyse yarı maliyetle daha hızlı, daha verimli ve daha düşük enerji tüketimiyle işleme kapasitesine sahip bulunuyor.
Türkçede doğal ve akıcı üretim hedefi
Modelin Türkçe ve İngilizce arasında çeviri yapabildiği, özel adlar, deyimler ve kültürel referansları doğru şekilde aktarabildiği ifade edildi. Ayrıca uzun metinleri ana fikrini koruyarak özetleyebildiği ve bağlama uygun yanıtlar üretebildiği kaydedildi. BİLGE’nin hukuki metin analizi, mevzuat sorgulama ve kurumsal bilgi sistemleriyle entegre çalışabilen uygulamalarda da kullanılabileceği bildirildi.
Geniş kullanım alanı
Yapay zekanın kamu hizmetlerinden bankacılığa, sağlıktan eğitime, müşteri hizmetlerinden BT operasyonlarına kadar geniş bir alanda kullanılabileceği belirtildi. Sistem; içerik üretimi, doküman analizi ve karar destek süreçlerinde de rol alacak. Tıbbi kayıtların işlenmesi, klinik doküman analizi ve hasta iletişimi gibi sağlık alanlarında da destekleyici çözümler sunması hedefleniyor.
Dijital egemenlik ve yerli altyapı vurgusu
BİLGE’nin ulusal verilerin ülke içinde işlenmesi ve depolanmasını sağlayarak dışa bağımlılığı azaltmayı amaçladığı ifade edildi. Modelin, yerli yapay zeka kapasitesini artırmayı ve kurumsal süreçlerde verimliliği yükseltmeyi hedeflediği bildirildi. Sistem ayrıca Türkçeyi daha düşük maliyet ve daha yüksek verimle işleyebilen bir altyapı sunuyor.
Geliştirme süreci tamamlanıyor
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da daha önce tanıttığı BİLGE için son hazırlıkların sürdüğü belirtildi. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır’ın da sistemin kamu ve sektörel kullanım alanlarının genişletilmesine yönelik çalışmalar yürütüldüğünü açıkladığı hatırlatıldı.
BİLGE’nin genel kullanıma açılmasına ilişkin tarih ve erişim detaylarının, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile TÜBİTAK’ın resmi kanalları üzerinden duyurulacağı bildirildi.
