Suudi Arabistan'da ülkenin petrol taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Doğu-Batı boru hattına düzenlenen İHA saldırısı, Avrupa'da enerji tedarikiyle ilgili endişeleri artırdı. Saldırının ardından Suudi Aramco, Avrupa'daki en az iki petrol rafinerisi müşterisine gelecek ay ham petrol tahsisatı yapılmayacağını bildirdi. Uzun vadeli sözleşmeler kapsamında normal şartlarda her ay düzenli olarak petrol alan Avrupalı müşteriler, önümüzdeki ay sevkiyat alamayacak. Karar, küresel petrol piyasalarında arz güvenliğine ilişkin kaygıları artırırken, Avrupa'da kış öncesi yeni bir enerji krizi yaşanabileceği endişesini beraberinde getirdi. Gelişmelerin ardından Avrupa Birliği ülkelerinin maliye bakanları, artan enerji maliyetlerini değerlendirmek üzere Dublin'de bir araya geldi.
Kıştan önce büyük darbe
Geçen hafta Husiler tarafından düzenlenen İHA saldırısının ardından kapatılan Doğu-Batı boru hattında onarım çalışmaları hızla devam ediyor. Boru hattının birkaç gün içerisinde kısmen, yaklaşık altı hafta içerisinde ise tamamen yeniden faaliyete geçirilmesi bekleniyor. Uydu görüntüleri de bölgede yürütülen onarım çalışmalarının hızla ilerlediğini ortaya koydu. Ancak hattın yeniden devreye alınmasının Avrupa açısından kısa vadede yeterli olmayacağı değerlendiriliyor. Suudi Arabistan'dan gelen petrolü Mısır'daki Sidi Kerir Limanı üzerinden alan Avrupalı rafineriler, sevkiyatların kesilmesi üzerine alternatif tedarik kaynakları aramaya başladı.
Petrol arzındaki aksamaların yanı sıra Orta Doğu'daki savaşın hanehalkları üzerindeki ekonomik etkileri de Euro Bölgesi maliye bakanlarının gündemine taşındı. Dublin'de cuma günü gerçekleştirilen Euro Bölgesi maliye bakanları toplantısında enerji fiyatlarındaki yükseliş ve bunun ekonomiler üzerindeki etkileri ele alındı. Basına kapalı gerçekleştirilen toplantının ardından görüşmelerin ayrıntılarıyla ilgili açıklama yapılmadı.
Avrupa acilen petrol arıyor
Petrol arzındaki belirsizlik, Avrupa'daki şirketleri alternatif kaynaklara yöneltti. Polonya merkezli Orlen SA, acil petrol tedariki sağlamak amacıyla cuma gününden bu yana 10'dan fazla ihale açtı. Artan enerji maliyetleri Avrupa hükümetlerinin bütçeleri üzerindeki baskıyı da artırıyor. Enerji fiyatlarını sınırlamak amacıyla uygulanan hükümet desteklerinin mali disiplin üzerinde ek yük oluşturduğu, küresel tahvil piyasalarındaki dalgalanmaların ise ülkelerin bütçe görünümlerini zorlaştırdığı değerlendiriliyor.
Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre OECD üyesi Avrupa ülkeleri, haziran ayında Suudi Arabistan'dan günlük ortalama 577 bin varil ham petrol ithal etti. Bu rakam, Suudi petrolünün Avrupa'nın enerji tedarikindeki önemli payını ortaya koyuyor.
Yeni toplantılar geliyor
Eurogroup Başkanı Kiriakos Pierrakakis de yükselen enerji fiyatlarını değerlendirmek amacıyla yeni bir acil toplantı düzenlenebileceğini açıkladı. Pierrakakis, küresel tahvil getirilerindeki yükselişin Avrupa ülkelerinin bütçeleri üzerindeki baskıyı artırabileceğini belirtti. Buna karşın Euro Bölgesi ülkelerinin tahvil spreadlerinin tarihsel ölçütlere göre kontrol edilebilir seviyelerde bulunduğunu ifade etti. Bölgede ekonomik büyüme ivmesinin yıl sonuna kadar devam etmesinin beklendiğini belirten Pierrakakis, mali görünüm açısından güvenilirliğin korunmasının önemine dikkat çekti. Ülkelerin daha önce üzerinde uzlaşılan mali patikaya bağlı kalması gerektiğini vurgulayan Pierrakakis, enerji fiyatlarındaki yükselişin bütçeler üzerindeki etkisinin yakından takip edildiğini belirtti.
