Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) 7 portföy yönetim şirketinin bazı yatırım fonlarının tasfiyesine karar vermesinin ardından, söz konusu fonlarda pay sahibi olan yatırımcıların süreçte ne yapması gerektiği merak konusu oldu.
Yatırım fonunun tasfiye edilmesi, fonun faaliyetlerinin sona erdirilmesi, portföyünde bulunan varlıkların nakde çevrilmesi, fonun borç ve giderlerinin karşılanması ve geriye kalan tasfiye bakiyesinin yatırımcılara payları oranında dağıtılması anlamına geliyor.
Yatırımcının satış emri vermesi gerekmiyor
Tasfiye edilen bir fonun yatırımcısının ayrıca satış emri vermesine gerek bulunmuyor.
SPK'nın yatırım fonlarının tasfiyesine ilişkin düzenlemeleri kapsamında, tasfiye sürecinde katılma paylarının yatırımcının satış talimatı beklenmeden satılması öngörülüyor.
Dolayısıyla yatırımcının fonun tasfiye edildiğini gördükten sonra ayrıca bir satış talimatı oluşturarak parasını çekmeye çalışması gerekmiyor.
Yatırımcı açısından süreçte yapılması gereken temel işlem, ilgili fonun KAP duyurularını ve yatırım hesabını takip etmek.
Fondaki varlıklara ne olacak?
Tasfiye kararı, fonun portföyündeki varlıkların yatırımcı açısından ortadan kalkması anlamına gelmiyor.
Tasfiye sürecinde fon portföyünde bulunan hisse senedi, tahvil, bono, döviz ve diğer varlıklar nakde çevriliyor. Fonun borçları, giderleri ve tasfiye kapsamında yerine getirilmesi gereken diğer yükümlülükleri karşılanıyor.
Bu işlemlerin ardından kalan tasfiye bakiyesi, fon katılma payı sahiplerine sahip oldukları paylar oranında dağıtılıyor.
Bu nedenle yatırımcının alacağı nihai tutar, yalnızca tasfiye kararının açıklandığı tarihteki fon fiyatı üzerinden belirlenmiş bir tutar olarak değerlendirilmiyor. Tasfiye sürecinde portföy varlıklarının nakde çevrilmesi ve fonun yükümlülüklerinin karşılanmasının ardından oluşan bakiye önem taşıyor.
Para yatırımcının hesabına nasıl geçecek?
Tasfiye sürecinde yatırımcıların satış talimatı vermesi beklenmeden gerçekleştirilen satışlardan elde edilen tutarlar, ilgili düzenlemeler çerçevesinde yatırımcılar adına açılan hesaplarda tutuluyor.
SPK'nın Yatırım Fonlarına İlişkin Rehberi'nde, tasfiye sürecinde yatırımcılar adına açılan hesaplarda tutulan tutarların nemalandırılmasına ilişkin esaslar da yer alıyor.
Tasfiye işlemleri tamamlandıktan sonra yatırımcılara dağıtılacak nihai tutar, sahip olunan katılma payları oranında hesaplanıyor.
Tasfiye kararı sonrası fon alınıp satılabilir mi?
Tasfiye sürecinin başlamasıyla birlikte fonun normal alım-satım işlemleri sona eriyor.
Tasfiye anından itibaren yeni katılma payı ihracı yapılamıyor ve mevcut katılma paylarının geri alınmasına ilişkin normal işlemler gerçekleştirilemiyor.
Bu nedenle yatırımcının tasfiye kararı açıklanan fonda normal fon alım-satım işlemi yapmaya devam etmesi söz konusu olmuyor.
Yatırımcı KAP'ı takip etmeli
Tasfiye sürecinde yatırımcı açısından en önemli bilgi kaynaklarından biri Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP).
Tasfiye sürecinin aşamaları, fonla ilgili yapılan işlemler ve yatırımcılara yönelik bilgilendirmeler KAP üzerinden kamuoyuna duyuruluyor.
Yatırımcıların bu nedenle yatırım yaptıkları fonun KAP sayfasını takip etmeleri önem taşıyor. Bunun yanında fonun izahnamesi ve varsa içtüzüğünde yer alan hükümler de incelenebiliyor.
Tasfiye süreci nasıl işliyor?
Bir fonun tasfiye süreci genel olarak şu aşamalardan oluşuyor:
Tasfiye kararı: Fonun faaliyetlerinin sona erdirilmesine ilişkin karar alınıyor ve kamuya duyuruluyor.
Alım-satım işlemleri duruyor: Tasfiye sürecinin başlamasıyla birlikte fonun normal alım-satım işlemleri sona eriyor.
Portföy tasfiye ediliyor: Fonun portföyünde bulunan varlıklar nakde çevriliyor.
Borç ve giderler karşılanıyor: Fonun yükümlülükleri ve tasfiye kapsamında ortaya çıkan giderler ödeniyor.
Kalan bakiye hesaplanıyor: Tüm yükümlülüklerin karşılanmasının ardından kalan tasfiye bakiyesi belirleniyor.
Yatırımcıya dağıtılıyor: Kalan tutar, yatırımcıların sahip oldukları katılma payları oranında dağıtılıyor.
Yatırımcının ne yapması gerekiyor?
Tasfiye edilen fonun yatırımcısı açısından süreçte öncelikli olarak yapılması gerekenler şöyle:
Satış emri vermesine gerek yok: Tasfiye sürecinde payların satışı yatırımcının ayrıca satış talimatı vermesi beklenmeden gerçekleştiriliyor.
KAP duyurularını takip etmeli: Fonun tasfiye sürecine ilişkin açıklamalar KAP üzerinden takip edilebiliyor.
Yatırım hesabını kontrol etmeli: Tasfiye kapsamında yatırımcı adına oluşan tutarın hesabına yansıması takip edilmeli.
Tasfiye, yatırımcının parasının yok olması anlamına gelmiyor
Yatırım fonunun tasfiye edilmesi, yatırımcının fon payının karşılığının otomatik olarak ortadan kalkması anlamına gelmiyor.
Tasfiye sürecinde fonun portföyündeki varlıklar paraya çevriliyor, yükümlülükler karşılanıyor ve kalan tutar yatırımcılara sahip oldukları paylar oranında dağıtılıyor.
Bu nedenle tasfiye kararı açıklanan bir fonun yatırımcısı açısından temel olarak yapılması gereken, ayrıca satış emri vermek değil, tasfiye sürecine ilişkin KAP açıklamalarını ve yatırım hesabını takip etmek oluyor.
SPK'nın yatırım fonlarının tasfiyesine ilişkin temel düzenlemeleri, III-52.1 sayılı Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği'nin 28'inci maddesinde yer alıyor. Tasfiye sürecinin uygulama ayrıntıları ise ilgili SPK düzenlemeleri ile fonun izahnamesi ve içtüzüğünde bulunuyor.
