Güvenlik kaynakları, Türkiye’ye doğru yönelen ve hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirilen iki füzenin de aynı noktadan ateşlendiğini belirledi. Yapılan teknik incelemelerde füzelerin çıkış noktasının İran’ın başkenti Tahran’ın doğusunda bulunan bir bölge olduğu tespit edildi.
Türkiye’ye yönelik risk oluşturan bu gelişme üzerine Ankara, iki hafta içinde art arda yaşanan olaylar nedeniyle İran yönetimini en üst düzeyde uyardı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın talebi üzerine gerçekleştirdiği telefon görüşmesinde Türkiye’nin tarafı olmadığı çatışmalardan olumsuz etkilendiğini vurguladı. Erdoğan, gerekçe ne olursa olsun Türk hava sahasının ihlal edilmesinin kabul edilemez olduğunu ve Türkiye’nin gerekli tüm tedbirleri almaya devam edeceğini dile getirdi.
İran “bize ait değil” dedi
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yaptığı görüşmede risk oluşturabilecek adımlardan kaçınılması gerektiğini iletti.
İranlı bakan Arakçi ise Türk hava sahasına yönelen füzelerin İran kaynaklı olmadığını savundu. Ancak güvenlik kaynakları, ikinci füzenin de ilk füze ile aynı menzile sahip olduğunu ve her iki füzenin de aynı noktadan ateşlendiğini belirtti. Kaynaklar, füzelerin yaklaşık 1.200 kilometre menzilli olduğunu ifade etti.
“Mozaik savunma” sistemi etkili oldu
Türkiye Gazetesinde yer alan habere göre, güvenlik kaynakları, yaşanan durumun İran’ın uyguladığı “mozaik savunma” sisteminden kaynaklanmış olabileceğine dikkat çekti. Bu sistemde ülke savunmasının farklı bölgelere bölündüğü ve merkezi komuta devre dışı kalsa bile önceden verilen emirlerin uygulanmaya devam ettiği ifade ediliyor.
ABD ve İsrail’in saldırıların ilk günlerinde merkezi sistemi çökerttiği, bu nedenle bazı yerel komutanların daha önce verilmiş talimatları uygulamayı sürdürmüş olabileceği değerlendiriliyor. Türkiye’ye yönelen füzenin de bu kapsamda eski bir emrin uygulanması sonucu ateşlenmiş olabileceği ihtimali üzerinde duruluyor.
İkinci füzenin ise Doğu Akdeniz’de bulunan NATO’ya tahsisli bir ABD gemisinden fırlatılan önleme füzesiyle havada vurulduğu bildirildi.
Ankara temkinli davranıyor
Ankara, İran’dan gelen açıklamalara mevcut çatışma ortamı ve İran’daki mozaik savunma sistemi nedeniyle temkinli yaklaşıyor.
Türkiye’nin provokasyonlara kapılmayacağını belirten güvenlik kaynakları, savaşın bölgeye yayılmaması, yeni cephelerin açılmaması ve İran’ın istikrarsızlığa sürüklenmemesinin Ankara’nın temel hedefleri arasında olduğunu vurguluyor.
Bu kapsamda Türkiye’nin hem bölge ülkeleriyle hem de Azerbaycan’la yoğun diplomatik temaslar yürüttüğü ifade ediliyor.
Üçüncü füze ihtimali değerlendiriliyor
Güvenlik kaynakları, İran’dan Türkiye’ye üçüncü bir füzenin ateşlenmesi ihtimalinin de değerlendirildiğini belirtiyor. Ankara’nın savaşa sürüklenebileceği hiçbir senaryonun parçası olmayacağı, buna karşın caydırıcılığın ve gerekli savunma önlemlerinin devrede tutulacağı ifade ediliyor.
Kaynaklar ayrıca saldırıya maruz kalan diğer ülkelerin de uzun vadede bölgesel istikrarı gözeten bir yaklaşım sergilemeye çalıştıklarını dile getirdi.
Terör örgütleri üzerinden provokasyon uyarısı
Güvenlik kaynakları, İsrail’in İran içinde karışıklık yaratmak amacıyla terör örgütlerini kullanma girişimlerini de yakından takip ettiklerini belirtti.
Türkiye’nin İran’daki Kürt gruplar ve terör örgütlerinin bu tür planlarda kullanılmaması için diplomatik girişimlerde bulunduğu ve bu konuda önemli ölçüde etkili olduğu ifade edildi. Ayrıca bu grupların geçmiş tecrübelerden ders çıkardığı, başka ülkelerin operasyonlarında “maşa” olarak kullanılmanın kendi kamuoylarında ciddi itibar kaybına yol açtığının farkında oldukları değerlendiriliyor.
