Hazine ve Maliye Bakanlığı, Mayıs 2026 Merkezi Yönetim Bütçe Gerçekleşme Raporu'nu yayımladı. Verilere göre merkezi yönetim bütçesi mayıs ayında 298 milyar 223 milyon lira açık verdi. Geçen yılın aynı ayında 235 milyar 229 milyon lira fazla veren bütçenin bu yıl açık vermesi dikkat çekti.
Faiz dışı denge de benzer bir tablo ortaya koydu. Geçen yıl mayıs ayında 346 milyar 385 milyon lira fazla veren faiz dışı denge, bu yıl 169 milyar 284 milyon lira açığa dönüştü.
Gelirler geriledi, harcamalar yükseldi
Mayıs ayında bütçe giderleri geçen yılın aynı ayına göre yüzde 27 artarak 1 trilyon 384,4 milyar liraya yükselirken, bütçe gelirleri yüzde 18 azalışla 1 trilyon 86,2 milyar lira seviyesinde kaldı.
Vergi gelirlerindeki düşüş ise daha belirgin oldu. Mayıs ayında vergi tahsilatı yıllık bazda yüzde 22,1 gerileyerek 931,5 milyar liraya düştü. Buna karşılık faiz hariç bütçe giderleri yüzde 28,3 artışla 1 trilyon 255,5 milyar liraya çıktı.
Harcama kalemleri incelendiğinde personel giderleri yüzde 48,1 artışla 407,5 milyar liraya, sosyal güvenlik kurumu devlet primi giderleri ise yüzde 52,6 yükselişle 52,1 milyar liraya ulaştı. Cari transferler 524,4 milyar lirayla bütçenin en büyük gider kalemlerinden biri olmaya devam ederken, sermaye transferlerindeki yüzde 443,7'lik artış dikkat çekti.
Vergi tahsilatında dikkat çeken düşüş
Mayıs ayında gelir vergisi tahsilatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 57,4 azalarak 91 milyar liraya geriledi. Dahilde alınan KDV gelirleri yüzde 66,1 düşüşle 35 milyar liraya inerken, kurumlar vergisi gelirleri yüzde 21,9, ÖTV gelirleri ise yüzde 9,5 azaldı.
Buna karşın ithalde alınan KDV gelirleri yüzde 17,5 artışla 162 milyar liraya, Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) gelirleri yüzde 25,6 yükselişle 56,4 milyar liraya çıktı. Harç gelirlerinde de yüzde 31,4'lük artış kaydedildi.
İlk beş ayda açık 1 trilyon lirayı aştı
Ocak-mayıs döneminde merkezi yönetim bütçe giderleri 7 trilyon 334,7 milyar liraya, bütçe gelirleri ise 6 trilyon 277,7 milyar liraya ulaştı. Böylece yılın ilk beş ayında bütçe açığı 1 trilyon 57 milyar lira olarak gerçekleşti. Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 650,3 milyar lira seviyesindeydi.
Aynı dönemde vergi gelirleri yüzde 32,4 artışla 5,3 trilyon liraya yükselirken, faiz dışı fazla 205,6 milyar lira oldu.
Faiz giderlerindeki yükseliş ise bütçe üzerindeki baskının sürdüğüne işaret etti. Yılın ilk beş ayında faiz harcamaları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 51,1 artarak 1 trilyon 262,6 milyar liraya çıktı. Böylece faiz giderlerinin toplam bütçe harcamaları içindeki payı yüzde 17,2'ye yükseldi.
Uzmanlar, bütçe dengesindeki bozulmada artan finansman maliyetleri, yükselen faiz giderleri ve vergi gelirlerindeki zayıflamanın belirleyici rol oynadığına dikkat çekiyor.
