Ankara Simitçiler, Pideciler ve Çörekçiler Odası Başkanı Savaş Delibaş, Elips Haber'e değerlendirmelerde bulunarak 2027 yılı için yüzde 25 zam talebinde bulunduklarını açıkladı. Ağustos ayında gerekli başvuruları yaptıklarını ancak Ticaret Bakanlığından henüz yanıt alamadıklarını belirten Delibaş, simit üreticilerinin maliyetlerinin satış fiyatını aştığını söyledi.
Delibaş, un ve susam başta olmak üzere temel üretim giderlerindeki artışa dikkat çekerken, vergi sistemi ve banka komisyonlarının da esnaf üzerindeki yükü artırdığını dile getirdi.
“Maliyetler satış fiyatını aştı”
Savaş Delibaş'ın sorularımıza verdiği yanıtlar şöyle;
Yeni yılda simit fiyatlarına zam yapılması gündemde mi? 2027 yılı için öngördüğünüz zam oranı yüzde kaç?
Biz oda olarak ağustos ayında almamız gereken zamla ilgili yazıları bakanlığa gönderdik. Önceden esnaf ve odalar birliği onaylıyordu ancak artık maalesef bakanlık onayına sunuluyor. Başvurumuzu iki ay önce gönderdik ve henüz herhangi bir dönüş yapılmadı.
Yüzde 25 zam teklifi verdik. Normalde bakanlığın süreci bir ay sürüyor ancak 45-50 gün geçmesine rağmen hâlâ dönüş yapılmadı. Şu anda simidin maliyeti 21,50 TL, satış fiyatı ise 20 TL.
Son bir yıl içerisinde una yüzde 80, susama yüzde 65 zam geldi. Elektrik ve doğal gaz fiyatlarında ise devletin yaptığı zamlarla birlikte rutin olarak yüzde 60 ila 75 arasında artış yaşandı.
Şu anda bütün maliyetlerin ortalaması yüzde 60'ı geçmiş durumda.
“Esnafların banka hesaplarında bloke ve haciz var”
Simit üreticilerinin en fazla zorlandığı gider kalemi hangisi?
Vergilendirme sistemi. Yüzde 1 ile giriş, yüzde 10 ile çıkış var. Yani şu an simitçi esnafı yüzde 60 vergi ödüyor. Simit fiyatları esnafın maliyetlerini karşılamaya yetmiyor. Esnaf şu anda zarar ediyor.
Biz sonuçta vatandaştan ve esnaftan gelen verileri topluyoruz. Bir önceki maliyetin ne olduğunu ve 20 TL olan maliyetin şimdi 21,50 TL'ye çıktığını görüyoruz. Bizim zam talebimiz yüzde 25. Ticaret şu anda yüzde 10'larla dönmüyor. Yüzde 60'lık bir vergilendirme sistemi var. Yüzde 10 ile yüzde 60'ı karşılaştırdığımızda yapılması gereken zammı görmek için kimsenin matematiğinin iyi olmasına gerek yok.
Bu oranlara bakıldığında esnafın tamamının banka hesaplarında bloke var. Hesapların yüzde 80'inde haciz bulunuyor.
Biliyorsunuz, artık nakit para olmadığı için her şey kredi kartıyla dönüyor. Bu durumda esnafın parası önce bankaya yatıyor. Ancak para yüzde 5 ila 10 arasında komisyon kesilerek hesaba geçiyor. Bir de işin bu tarafı var.
Ben aynı zamanda Türkiye Lokantacılar ve Pastacılar Federasyonu Genel Başkanıyım. Türkiye'deki lokantacılar, pastacılar ve simitçiler bizim federasyonumuza bağlı. Bu sektörlerden sürekli talep geliyor ancak bakanlıktan maalesef dönüş olmuyor.
“Talebimiz bakanlıktan geçmese de simidi 25 TL’den satacağız”
Bakanlık zam talebinizi onaylamazsa nasıl bir yol izleyeceksiniz?
Bizim yüzde 25'lik zam teklifimiz bakanlık onayından geçmese bile simitleri 25 TL'den satacağız. Sonrasında valilikler buna itiraz eder, mahkemeye başvurulur. Süreç bu şekilde ilerliyor.
Son olarak belirtmek isterim ki esnaf, vergilendirme sistemi adı altında gasp ediliyor. Hepsinin hesabında bloke var. Yüzde 1 ile giriş, yüzde 10 ile çıkış olduğu için esnaf vergilendirme sistemine ayak uyduramıyor.
