11. yüzyıla ait tarihi bir harita üzerinden başlayan tartışma, Meclis’e taşındı. DEM Parti Ağrı Milletvekili Sırrı Sakık, Milli Savunma Bakanlığı’na bağlı Harita Genel Müdürlüğü’nün yayımladığı haritada değişiklik yapıldığı iddialarına ilişkin soru önergesi verdi.
Tartışmanın odağında, Kaşgarlı Mahmud tarafından kaleme alınan ve Türkçenin ilk sözlüğü kabul edilen Divânu Lügati’t-Türk adlı eserde yer alan dünya haritası bulunuyor. Söz konusu haritada geçen “Ardü’l Ekrad” (Kürtlerin Ülkesi) ifadesinin, Milli Savunma Bakanlığı’na bağlı Harita Genel Müdürlüğü’nün internet sitesinde yayımlanan versiyonda yer almadığı iddiaları gündeme geldi.
Önergeyle Meclis gündemine taşındı
DEM Parti Milletvekili Sırrı Sakık, Bakan Yaşar Güler’in yanıtlaması istemiyle verdiği önergede, tarihi belge üzerinde kasıtlı bir değişiklik yapılıp yapılmadığını sordu. Sakık, söz konusu ifadenin çıkarılmasının gerekçesinin açıklanmasını talep etti.
Bakanlık: Tahrifat yapılmadı
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler imzasıyla verilen yanıtta, harita üzerinde herhangi bir etnik ya da coğrafi ifadenin değiştirilmesine yönelik bir uygulamanın bulunmadığı belirtildi. Açıklamada, haritanın 2004-2025 yılları arasında “Türk haritacılık tarihine örnek teşkil etmesi” amacıyla yayımlandığı ifade edildi.
Yanıtta ayrıca, haritanın halihazırda yayında olmadığı bilgisi paylaşıldı. Orijinal metinlerin Latin alfabesine aktarımı sırasında kurum arşivindeki nüshaların esas alındığı da vurgulandı.
“Neden yayından kaldırıldı?”
Bakanlığın açıklamasının ardından Sırrı Sakık, süreci yeni bir önergeyle yeniden gündeme taşıdı. Sakık, haritada tahrifat yapılmadığı belirtilmesine rağmen, eserin neden yayından kaldırıldığını sordu.
Önergede ayrıca, haritanın orijinal haliyle yeniden kamuoyunun erişimine açılıp açılmayacağına ilişkin sorular da yer aldı.
Tarihsel arka plan
Sakık, önergesinde eserin orijinal nüshasının Ali Emiri Efendi tarafından bulunarak bilim dünyasına kazandırıldığını hatırlattı. Konuya ilişkin bazı değerlendirmelerde ise söz konusu değişiklik iddiaları, tarihi bir belgeye yönelik müdahale tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.
Ardü’l Ekrad nedir?
11. yüzyılda Kaşgarlı Mahmud tarafından çizilen dünya haritasında, Kürtlerin yaşadığı coğrafyayı tanımlamak için kullanılan Arapça bir tabirdir ve "Kürtlerin Yurdu/Ülkesi" anlamına gelmektedir.
