Chevron Üst Yöneticisi Mike Wirth, İran savaşı nedeniyle ham petrol stoklarının azalmaya devam ettiğini belirterek, petrol fiyatlarının önümüzdeki iki ayda yükselmesinin muhtemel olduğunu söyledi.
Wirth, dün yatırım bankası Bernstein tarafından düzenlenen konferansta yaptığı konuşmada, “Tamponlar ve şok emiciler giderek tükeniyor. Piyasanın bu dengesizliği absorbe etme kapasitesi, başlangıç noktasına kıyasla bugün ciddi ölçüde azalmış durumda” dedi.
İngiliz Financial Times gazetesinde dün yayımlanan habere göre, Wirth, “Önümüzdeki birkaç hafta içinde bu baskıların fiziki fiyatlara daha doğrudan yansıdığını görmemiz muhtemel. Haziran ayına ve özellikle temmuza girerken daha fazla yukarı yönlü baskı bekliyorum” ifadelerini kullandı.
Açıklamalar, ABD ile İran’ın üç aydır süren ve Hürmüz Boğazı’nın kapanmasına yol açan savaşı sona erdirecek bir anlaşmaya varabileceğine yönelik iyimserlikle petrol fiyatlarının son bir haftada yüzde 10 düşmesinin ardından geldi. Hürmüz Boğazı, küresel ham petrol akışının beşte birinin geçtiği dar bir su yolu olarak biliniyor.
Wirth’ün açıklamaları, savaşın enerji fiyatları üzerindeki etkisinin, çatışmayı sona erdirecek herhangi bir anlaşma sağlansa bile aylar boyunca hissedilmeye devam edebileceğine yönelik ekonomistler arasındaki kaygının arttığını gösteriyor. Çatışma, küresel piyasalardan günde 12 milyon ila 13 milyon varil petrolün çekilmesine neden oldu.
Wirth’ün uyarıları, Birleşik Arap Emirlikleri’nin devlet petrol şirketi Adnoc’un CEO’su dahil diğer petrol yöneticilerinden gelen uyarılarla da örtüşüyor. Adnoc CEO’su Sultan al-Jaber, geçen hafta yaptığı açıklamada, çatışma çözülse bile Hürmüz Boğazı’ndan petrol akışının tam kapasiteye dönmesinin gelecek yıldan önce mümkün görünmediğini söylemişti.
Al-Jaber, 21 Mayıs’ta Atlantic Council etkinliğinde yaptığı konuşmada, “Çatışma öncesi akışların yüzde 80’ine dönmek en az dört ay alacak. Tam akışlar ise 2027’nin ilk, hatta ikinci çeyreğinden önce geri dönmeyecek” dedi.
Uluslararası gösterge Brent petrolün fiyatı bugün varil başına 93 dolara gerilerken, Batı Teksas türü ham petrol 88 doların hemen altında işlem görüyor.
Wirth, petrol fiyatlarının beklenenden daha az yükselmesini, savaş öncesinde ham petrol stoklarının normalin üzerinde olmasına, ABD Stratejik Petrol Rezervi’nden yapılan satışlara ve İran, Rusya ile Venezuela’dan gelen yaptırımlı petrol akışına bağladı. Ancak Wirth, bu stokların artık azaldığını söyledi.
Chevron CEO’su, enerji krizinin hükümetleri pandemi, İran’daki savaş ve Rusya-Ukrayna savaşı gibi şoklara karşı korunmak için petrol rezervleri biriktirme yaklaşımına yönelteceğini belirtti.
Wirth, “Bir sonraki şokun kapıda olma ihtimali, politika yapıcıların dikkate alması gereken bir konu. Stokları yeniden doldurmadan önce ne kadar süre risk almak istedikleri, bence politika yapıcıların yüzleşmek zorunda kalacağı bir soru olacak” dedi.
Bunun piyasaya daha fazla talep getireceğini ve fiyat üzerinde ek bir gerilim yaratacağını söyleyen Wirth, Orta Doğu’daki petrol ve gaz altyapısında oluşan hasarın onarılmasının da on milyarlarca dolara mal olacağını, bunun fiyatlar üzerinde ilave yukarı yönlü baskı yaratacağını ifade etti.
Wirth, “Bu durum uzun süre devam ederse bizi ekonomik yavaşlamaya ya da resesyona sürükleyebilir. Bu durumda talep tarafında bir dengeleme etkisi oluşabilir; bunu göz ardı edemezsiniz” değerlendirmesinde bulundu.
