CHP Manisa Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Bekir Başevirgen, Manisa’da kiraz üreticileriyle bir araya gelerek yaşadıkları sorunları dinledi. Bir yandan zirai don ve dolu zararlarıyla mücadele eden üreticiler, bu yıl ise ürün bol olmasına rağmen maliyetin altında satış yapmak zorunda kaldıklarını dile getirdi.
Kiraz üreticileri, artan girdi maliyetleri ve düşen alım fiyatları nedeniyle emeklerinin karşılığını alamadıklarını belirterek, mevcut şartlarda üretimi sürdürmenin her geçen gün daha da zorlaştığını ifade etti.
“İki yıldır kazanamıyoruz”
Hasadın ilk günlerinde kilogramı 150 ila 200 lira arasında alıcı bulan kirazın kısa süre içinde 70-80 liraya kadar gerilediğini söyleyen bir üretici, fiyat düşüşünün kendilerini büyük zarara uğrattığını belirtti.
Birinci kalite kirazın 70-80 lira, ikinci kalite kirazın ise 30-40 lira arasında satıldığını aktaran üretici, “İki senedir kiraz yoktu para kazanamadık, bu yıl da kiraz var ama para etmiyor. Sadece işçilik maliyeti 30-40 lira. Tüm maliyetler hesaplandığında kilogram başına gider 70 lirayı geçiyor. Para kazanabilmemiz için fiyatların en az 120-130 liranın üzerinde olması gerekiyor. Şu an üretici hiç kazanamıyor” dedi.
“Ekmek yemek için üretmek zorundayız”
Zarar etmelerine rağmen üretime devam etmek zorunda olduklarını belirten bir başka çiftçi ise, “Ekmek yemek için üretmemiz lazım, başka çaremiz yok” sözleriyle içinde bulundukları durumu özetledi.
Tarım politikalarının yetersiz olduğunu savunan bir üretici de yıllardır emeklerinin karşılığını alamadıklarını ifade ederek, “Ülkemizin tarım politikası yok. Bu şekilde üretim yapıyoruz ama mal ya ağaçta kalıyor ya da maliyetine topluyorum. Benim sakallarım ağardı. En son iyi para kazandığımda sakallarım siyahtı. Gençlerin geleceği de çok parlak görünmüyor” diye konuştu.
Başevirgen’in, geçimlerini nasıl sağladıklarına yönelik sorusunu yanıtlayan üreticiler, tarım dışında farklı işlerle uğraşarak ayakta kalmaya çalıştıklarını söyledi.
Borç yükü altında ezilen çiftçiler
Ziyaret sırasında 65 yaşındaki bir vatandaş da yaşadığı ekonomik sıkıntıları anlattı. Emekli olduğunu ve kamyonuyla çalışmasına rağmen geçinemediğini belirten vatandaş, vergi borçları nedeniyle icralık olduğunu ve banka kartlarına bloke konulduğunu telefonuna gelen mesajlarla gösterdi.
“İşçiyle aynı parayı kazanıyoruz”
Kiraz fiyatlarının daha da düşmesinden endişe duyduklarını belirten bir başka üretici, mevcut fiyatların maliyetleri karşılamadığını söyledi.
“50 liralık fiyat çiftçiyi doğrudan zarara sokar. 70-80 lirada ise ancak başa baş çıkabiliriz” diyen üretici, özellikle erkenci kiraz çeşitlerinde birçok üreticinin maliyeti karşılayamadığı için hasat yapmadığını ifade etti.
Başka bir üretici ise bahçesinde yetiştirdiği üründen elde ettiği kazancın, günlük yevmiye ile çalışan işçinin kazancına denk geldiğini belirterek üreticinin emeğinin karşılıksız kaldığını dile getirdi.
“Çiftçilik artık büyük işletmelere kalıyor”
İhracatta yaşanan sıkıntıların da fiyatları olumsuz etkilediğini söyleyen üreticiler, dış pazardaki talep düşüşünün kiraz fiyatlarını aşağı çektiğini ifade etti.
Avrupa pazarında talebin azaldığını ve rekabetin arttığını belirten bir çiftçi, “Kiraz çok ama alıcı yok. Yurt dışına mal satamadığımız için fiyatlar 70-80 liraya kadar düştü. Bu rakamlarla çiftçi para kazanamaz. Küçük üretici ayakta kalamıyor. Çiftçilik artık büyük işletmelere kalıyor” dedi.
Kiraz üreticileri, sürdürülebilir üretim için maliyetleri karşılayacak fiyat politikalarının uygulanmasını ve üreticiyi koruyacak desteklerin artırılmasını talep etti.
