Irak’ta Kasım 2025 genel seçimlerinin ardından oluşan siyasi tıkanıklık nedeniyle Cumhurbaşkanı ve Başbakan seçilemezken, Parlamento yeni Cumhurbaşkanını seçmek için yarın toplanacak.
T24'ten Namık Durukan’ın haberine göre Irak’ta Kasım 2025 genel seçimlerinden bu yana süren siyasi uzlaşmazlık, hükümet kurma sürecini kilitledi. Kürt siyasi hareketi içindeki Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ile Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) arasındaki anlaşmazlık nedeniyle Cumhurbaşkanı seçilemezken, Başbakanlık için de henüz bir isim üzerinde mutabakat sağlanamadı.
KDP, “Başbakanlık üzerinde uzlaşma sağlanmadan” Cumhurbaşkanlığı seçimine gidilmesine karşı çıkarken, Şii-Sünni ve Kürt siyasi aktörler arasındaki görüş ayrılıklarının devam etmesi süreci daha da çıkmaza sürüklüyor. 2003 yılında Saddam Hüseyin rejiminin devrilmesinin ardından oluşan siyasi mutabakat çerçevesinde Cumhurbaşkanlığı Kürtlere, Başbakanlık Şiilere, Parlamento Başkanlığı ise Sünnilere verilmişti.
Bu çerçevede Cumhurbaşkanlığı makamı uzun yıllardır Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) temsilcileri tarafından yürütülürken, yeni dönemde KDP’nin de kendi adayını çıkarması rekabeti artırdı. Son seçimde Şii grupların desteğini alan KYB adayı Abdullatif Reşid Cumhurbaşkanı seçilmişti.
Siyasi tıkanıklık derinleşiyor
Kürt partileri arasındaki anlaşmazlık nedeniyle Ocak ayında yapılması gereken Cumhurbaşkanlığı seçimi ertelenmişti. Şii Koordinasyon Çerçevesi’nin girişimleri ve bölgesel liderlerin Erbil ile Süleymaniye’de yürüttüğü temaslara rağmen uzlaşma sağlanamadı.
ABD’nin de sürece yönelik uyarılarının etkili olduğu belirtilirken, Şii grupların başbakan adayı konusunda da görüş ayrılığı yaşadığı ifade edildi. Eski Başbakan Nuri el-Maliki’nin adaylığına ilişkin tartışmaların yeni bir krize yol açtığı kaydedildi.
Parlamento yarın toplanıyor
Irak Parlamentosu’nun, Cumhurbaşkanlığı seçimi gündemiyle yarın saat 11.00’de özel oturum düzenleyeceği açıklandı. Oturumda toplam 19 aday yarışacak.
Öne çıkan isimler arasında KDP’nin adayı Fuad Hüseyin ile KYB’nin adayı Nizar Amidi bulunuyor. Ancak iki parti arasında süren uzlaşmazlık nedeniyle sonuç çıkmasının zor olduğu değerlendiriliyor.
KDP lideri Mesut Barzani ise, başbakanlık konusu çözülmeden Cumhurbaşkanlığı seçimine gidilmesini eleştirerek sürecin “kabul edilemez” olduğunu ifade etti. KDP cephesinden yapılan açıklamalarda da siyasi mutabakat sağlanmadan seçim yapılmasına karşı çıkıldığı belirtildi.
Parlamentoda çoğunluğu elinde bulunduran Şii grupların KYB adayını desteklemesi halinde Nizar Amidi’nin Cumhurbaşkanı seçilmesine kesin gözüyle bakıldığı ifade ediliyor.
