Yunanistan’ın, Çanakkale Boğazı’nın karşısında yer alan Semadirek Adası’na Patriot hava savunma sistemi konuşlandırmayı planladığı öne sürüldü. Çanakkale’ye yaklaşık 6 mil, Gökçeada’ya ise yaklaşık 3 mil mesafede bulunan adanın statüsü, iki ülke arasında uzun süredir tartışma konusu.
Türkiye, 1923 Lozan Anlaşması kapsamında Semadirek’in silahsızlandırılmış statüde olduğunu savunurken, Yunanistan ise 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile bu statünün değiştiğini ileri sürüyor. Bu nedenle adaya askeri unsurlar yerleştirilmesi iki ülke arasında diplomatik gerilime neden oluyor.
Yunan milletvekilinden dikkat çeken açıklama
Yunan basınına göre, Yunan milletvekili ve uluslararası hukuk profesörü Angelos Sirigos, devlet televizyonu ERT’ye yaptığı açıklamada, NATO destekli Patriot sisteminin Bulgaristan’ın hava sahasının korunmasına katkı sağlayacağını öne sürdü.
Sirigos, Semadirek’in Lozan Boğazlar Sözleşmesi kapsamında silahsızlandırılmış olduğunu hatırlatarak, Yunanistan’ın bu durumun Montrö Sözleşmesi ile sona erdiğini savunduğunu ifade etti. Sirigos, söz konusu konuşlandırmanın NATO’nun bölgenin silahsızlandırılmış statüde olmadığı yönündeki görüşünü fiilen ortaya koyduğunu iddia etti.
Adaların statüsü yeniden gündemde
Ege’deki bazı adaların askeri statüsü Türkiye ile Yunanistan arasında uzun yıllardır süren anlaşmazlık başlıklarından biri olarak öne çıkıyor. Türkiye, Lozan ve Paris antlaşmaları kapsamında belirli adaların silahsızlandırılmış statüde olduğunu vurgularken, Yunanistan ise farklı hukuki yorumlar ileri sürüyor.
Semadirek başta olmak üzere Ege’deki bazı adalarda Yunan askeri varlığının bulunduğu yönündeki tartışmalar sürerken, NATO’nun bu konuya ilişkin resmi bir açıklama yapmaması da dikkat çekiyor. Türkiye ise uluslararası anlaşmaların hükümlerine uyulması gerektiğini vurgulamayı sürdürüyor.
