Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, resmî ziyaret kapsamında Ankara'ya gelen Irak Başbakanı Ali Falih ez-Zeydi'yi Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde ağırladı. Güvenlik, enerji, ulaştırma, ticaret ve su yönetimi başta olmak üzere birçok başlığın ele alındığı görüşmelerin ardından iki ülke arasında hazırlanan belgelerin imza törenine geçildi.
Canlı yayınlanan törende ilk olarak üç iş birliği belgesi imzalandı. İmza sürecinin sona erdiğinin belirtilmesi üzerine Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın görevlilere dönerek, "Beş anlaşma değil miydi?" diye sorduğu görüldü. Bunun ardından Dışişleri Bakanı Hakan Fidan sahneye gelerek Erdoğan'a bilgi verdi. Irak Başbakanı Ali Falih ez-Zeydi de beraberindeki bakan ve yetkililerle kısa süreli görüşme gerçekleştirdi. Törendeki bekleyiş ve heyetler arasındaki konuşmalar canlı yayına yansıdı. Reuters'ın aktardığına göre, Erdoğan üç anlaşmanın imzalanmasının ardından başka belgelerin de imzalanmasını bekledi. Ancak yapılan bilgilendirmenin ardından iki lider, ilave bir imza töreni yapılmadan ortak basın açıklamasına geçti.
Kalkınma Yolu Projesi
İmzalanmayan belgelerden birinin Kalkınma Yolu Projesi'ne ilişkin olduğu belirtildi. Irak Ulaştırma Bakanı Vehb Selman el-Hasenî'nin ilk aşamada söz konusu belgeyi imzalamadığı ifade edildi. Irak Başbakanı ez-Zeydi'nin bakanıyla görüştüğü ve belgenin imzalanması yönünde talimat verdiği, yaşanan durumun Irak heyeti içindeki teknik bir aksaklıktan kaynaklandığı aktarıldı. Bununla birlikte, Irak Ulaştırma Bakanı'nın belgeyi neden imzalamadığına ya da herhangi bir itirazının bulunup bulunmadığına ilişkin resmî bir açıklama yapılmadı.
Irak tarafına yakın kaynaklar, Başbakan ez-Zeydi'nin müdahalesinin ardından Ulaştırma Bakanı'nın belgeyi imzaladığını ileri sürdü. Reuters ise törende üç belgenin imzalandığını, bunun ardından başka bir imza atılmadan programın sona erdiğini bildirdi.
Petrol boru hattı anlaşması da imzalanmadı
Görüşmelerde sonuçlandırılması beklenen bir diğer başlık ise Kerkük–Ceyhan Ham Petrol Boru Hattı Anlaşması'nın uzatılması oldu. Reuters'ın haberine göre, süresi 27 Temmuz'da sona eren anlaşmanın uzatılmasına ilişkin belge törende imzalanmadı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, iki ülkeye de fayda sağlayacak daha kapsamlı bir enerji iş birliği anlaşmasının mümkün olan en kısa sürede tamamlanmasını hedeflediklerini söyledi. Öte yandan Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığının (TPAO), BP'nin Kerkük sahasındaki şirketinde yüzde 15 pay aldığı açıklandı. TPAO'nun, yaklaşık 3 milyar varillik rezerv potansiyeline sahip sahada BP ve diğer ortaklarla birlikte faaliyet yürüteceği bildirildi.
Basra Körfezi'ndeki Büyük Fav Limanı'nı kara ve demir yolu hatlarıyla Türkiye üzerinden Avrupa'ya bağlamayı amaçlayan Kalkınma Yolu Projesi, ziyaretin en önemli gündem maddelerinden biri oldu. Irak Başbakanı Ali Falih ez-Zeydi, ziyaret öncesinde yaptığı açıklamalarda projenin finansmanı ve uygulanmasına ilişkin net bir mekanizma oluşturulmasını istediklerini belirterek, Türkiye ile birçok stratejik alanda mutabakat zaptı imzalanacağını ifade etmişti. Irak Ulaştırma Bakanı Vehb Selman el-Hasenî de ziyaret öncesinde Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ile Bağdat'ta bir araya gelmiş, taraflar Kalkınma Yolu Projesi kapsamında demir yolu, kara yolu ve saha çalışmalarını değerlendirmişti.




