Türkiye’de emekli aylığının düşük olması nedeniyle yüz binlerce emekli çalışmak zorunda kalıyor. Ancak emekli çalışanlar emekli olmayanlara göre bazı haklardan yoksun kalıyor. Bunların başında da hastalandığında Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan alınan “rapor parası” geliyor.
Emekli işçiler sadece iş kazası ve meslek hastalığı durumunda rapor parası alabiliyor.
SGK Uzmanı Ahmet Kıvanç’ın Habertürk’teki köşesinde bu konuyu ele aldı.
Kendisine sorulan soruyu yanıtlayan Kıvanç şunları aktardı:
“Emekli işçi, emekli aylığını kestirmeden sigortalı olarak bir işte çalıştığında sosyal güvenlik destek primi (SGDP) ödenir. SGDP, brüt ücretin yüzde 32,25’i oranındadır. Bu primin 2,25 puanlık kısmı kısa vadeli sigorta kolları priminden oluşmaktadır. Kısa vadeli sigorta normalde iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık halini kapsamaktadır.
Ancak, 5510 Sayılı Kanun’un Geçici 14’üncü maddesi uyarınca, sosyal güvenlik destek primine tabi işçiler sadece iş kazası ve meslek hastalığı sigortası için tanınan haklardan faydalanırlar. İş kazası veya meslek hastalığı dolayısıyla rapor kullanan emekli işçiye SGK tarafından iş göremezlik ödeneği verilir.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), normal işçi raporlu olduğunda da her bir gün için yatarak tedavilerde prime esas günlük kazancının yarısı, ayakta tedavilerde ise prime esas günlük kazancın 3’te 2’si oranında geçici iş göremezlik ödeneği verir. Halk arasında buna rapor parası denilir. Rapor parası, istirahatin üçüncü gününde başlamak üzere verilir.
“SGK’nin hastalık halinde emekli işçilere rapor vermemesi, kanuna göre doğrudur. Ancak, kanunun kendisi yanlıştır. Sosyal güvenlik destek priminin emekli işçinin aylığına bir etkisi yoktur. Sadece, yukarıda belirttiğim gibi iş kazası ve meslek hastalığı durumunda işçiye rapor parası ödenmesine imkan sağlamaktadır. Emekli işçi hastalandığında rapor parası alamamaktadır. Kanun yapılırken, emekli işçinin zaten emekli aylığı aldığı, raporlu olduğu günlerde emekli aylığı ile yetinmesi gerektiği düşüncesinden hareket edilmiş. Oysa, bu işçi emekli aylığı geçinmesine yeterli olsa zaten çalışmaz.
Günümüzde 2 milyon 188 bin emekli, SGDP’ne tabi çalışmaktadır. Bunlar evet emekli aylığı alıyorlar ama bir yandan da SGK’ya prim ödüyorlar. Emekli işçilerin sigortasız çalışmasını teşvik edici bu uygulamadan dönülmelidir. Emekli işçiye de hastalandığı günlerde, diğer işçiler gibi rapor parası verilmesi gerekir.”
