CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, kredi kartı ve bireysel kredi borçları nedeniyle ödeme gücünü kaybeden yurttaşlara yönelik kapsamlı bir kanun teklifini TBMM’ye sundu. Teklif, 6 trilyon lirayı aşan bireysel borç stokunu ve milyonlarca kişiyi etkileyen icra baskısını hafifletmeyi amaçlıyor.
Resmî verilere göre, Türkiye’de vatandaşların bankalara ve finans kuruluşlarına olan kredi kartı ve bireysel kredi borçları 6 trilyon 77 milyar TL’ye ulaştı. Bu tutarın yaklaşık 2 trilyon 9 milyar TL’sini kredi kartı borçları, 3 trilyon 89 milyar TL’sini ise bireysel krediler oluşturuyor. Varlık yönetim şirketlerine devredilen borçlar da eklendiğinde tablonun daha da ağırlaştığına dikkat çekiliyor. İcra takibine alınan kişi sayısının 4 milyonu aştığı, icra dairelerindeki dosya sayısının ise 24 milyona yaklaştığı belirtiliyor.
Faiz ve icra baskısı borcu büyütüyor
Mevcut sistemde bireysel kredi faizlerinin yüzde 60’ın üzerine çıktığını, kredi kartı gecikme faizlerinin ise çok daha yüksek oranlara ulaştığını belirten Kış, borçların önemli bölümünün artık anaparadan değil faiz, ceza, icra ve avukatlık giderlerinden oluştuğunu vurguladı. Bu durumun borçların ödenebilirliğini ortadan kaldırdığı ve yurttaşları sürekli bir icra tehdidi altında bıraktığı ifade edildi.
Teklifin içeriği
TBMM’ye sunulan kanun teklifine göre, kredi kartı ve bireysel kredi borçları anapara esas alınarak yeniden yapılandırılacak. Temerrüt faizi, gecikme faizi, ceza faizi ile icra ve avukatlık masrafları silinecek. Borçlar 60 ila 72 ay vadeyle taksitlendirilecek ve uygulanacak faiz oranına üst sınır getirilecek. Yapılandırmaya başvuran yurttaşlar hakkında icra ve haciz işlemleri durdurulacak, maaş hacizleri ile banka hesaplarındaki blokeler kaldırılacak. Ödeme planına uyan yurttaşların kredi siciline ilişkin olumsuz kayıtları ise yapılandırma sonunda silinecek.
“Bu tablo bir yaşam krizidir”
Kanun teklifine ilişkin değerlendirmede bulunan Gülcan Kış, borç sorununun bireysel bir ödeme meselesi olmaktan çıktığını belirterek, “Kredi kartı borcu artık bir tüketim tercihi değil, mutfağın borcudur. Bireysel kredi refahın değil, hayatta kalma mücadelesinin sonucudur. Ortaya çıkan tablo açık bir yaşam krizidir” dedi.
Teklifin bir borç affı olmadığını vurgulayan Kış, amaçlarının borçları ödenebilir hâle getirmek olduğunu ifade ederek, yurttaşı ekonomik hayata yeniden dahil etmeyi hedeflediklerini söyledi. Kış, düzenleme için tüm siyasi partilere çağrıda bulunarak Meclis’in yurttaşın yanında durması gerektiğini dile getirdi.
