Ankara Büyükşehir Belediyesi, eski Belediye Başkanı Melih Gökçek döneminde 801 milyon dolar harcanarak Atatürk Orman Çiftliği arazine yapılan ve işletilememesi üzerinde yedi ay sonra kapanan Ankapark'a yönelik iki farklı rapor yayımladı.
Hazırlanan maliyet raporunda, Ankapark için yapılan harcamalar üç ana başlık altında toplandı. 2012-2019 döneminde imzalanan sözleşmelerin yer aldığı tabloda, doğrudan Ankapark için yapılan 110 ihale ve harcama kaleminin toplamı, KDV dahil 1 milyar 377 milyon lira, dönemin sözleşme tarihindeki dolar kuruyla yaklaşık 625 milyon 198 bin dolar olarak hesaplandı.
Buna, Ankara genelindeki bazı ihalelerden Ankapark’a ayrıldığı belirtilen paylar da eklendi. 16 ayrı kalemden oluşan bu bölümde toplam 462 milyon 477 bin lira, yani yaklaşık 134 milyon 655 bin dolar maliyet dahil edildi.
Üçüncü kategoride ise doğrudan ihale bedeli bulunmayan ancak belediyenin park için yaptığı harcamalar yer aldı. Atatürk Orman Çiftliği’ne ödenen arazi kirası, gümrük harçları, belediyenin iş makineleriyle yaptığı çalışmalar ve sahada görev yapan personelin maliyeti bu kapsamda değerlendirildi. Bu kalemlerin toplamı yaklaşık 41 milyon 434 bin dolar olarak hesaplandı. Üç grubun toplam harcama tutarı, 801 milyon 288 bin 824 dolar olarak kaydedildi.
Ancak belediye, bazı harcamaları bu toplamın dışında tuttu. İş makineleri alımları, Ankapark otoparkının altından geçen atıksu kollektör hattı ile otopark çatısındaki güneş enerjisi sisteminin proje ve yapımına ilişkin üç kalemin toplamının yaklaşık 52 milyon 830 bin dolar olduğu belirtildi. Bu kalemler de dahil edildiğinde raporda genel maliyet toplamı 854 milyon 119 bin dolar olarak gösterildi.
Teleferiğe 102,7 milyon lira, elektrik işlerine 83,3 milyon lira
Maliyet tablosunda, bazı yüksek tutarlı harcamalara ve hangi yatırımlardan oluştuğunu da yer verildi. Rapora göre 2013 yılında teleferik için 102 milyon 692 bin lira, aynı yıl hız treni eğlence üniteleri, hızlı botlar ve jetski gondol eğlence modeli için 67 milyon 650 bin lira harcandı. "Uçan ada modeli" için yapılan harcama ise 16 milyon 700 bin lira oldu.
2014'te parkın elektrik işlerine 83 milyon 279 bin lira, 2013 yılında asma-germe sistem membran çadırları ve modüler binaların yapımına ise 168 milyon 181 bin lira ödendi.
Ünitelerin durumu ve maliyeti
Parkın simgelerinden dinozorlar için yapılan harcamalar da ayrı bir başlık altında hesaplandı. İskelet ve fosil alımları, kamuflaj malzemeleri ve hareketli dinozor figürleri için toplam yaklaşık 7 milyon 924 bin dolar harcandığı belirtildi.
Raporda, hiç kurulmayan yedi üniteye 8,2 milyon TL, kurulup sökülen 30 üniteye 14,8 milyon TL, kurulduktan sonra çalıştırılamayan 13 üniteye 45,5 milyon TL harcandığı kaydedildi.
Üç ihale sonuçsuz kaldı, dördüncü ihalede işletmeci bulundu
Ankapark'a yönelik ihale ve hukuki sürecin anlatıldığı diğer raporda da önemli bilgiler yer aldı. Rapora yer alan bilgilere göre, 2018 yılında düzenlenen ilk üç ihale sonuçsuz kaldı. İlk ihaleye katılım olmazken, ikinci ihaledeki tek firmanın evraklarının eksik olduğu, üçüncü ihalenin ise teminat mektubunun yetersiz bulunması nedeniyle iptal edildiği belirtildi.
Dördüncü ihale 20 Eylül 2018'de yapıldı. GBM Yapı Taahhüt Ticaret A.Ş. ile Çelik Grup Mühendislik'in oluşturduğu ortaklık ihaleyi kazandı. Sözleşmenin 8 Ekim 2018'de imzalandığı, şirketin daha sonra Ankapark Turizm İşletmeleri Ticaret A.Ş. unvanını aldığı kaydedildi.
Parkın sözleşmede öngörülen açılış tarihi 6 Mart 2019, resmi açılışı ise 21 Mart 2019 oldu. Ancak parkın işletilme süreci çok uzun sürmedi.
Rapora göre işletmeciye, parkın zamanında tam kapasiteyle açılamaması nedeniyle Kasım 2019'da 1 milyon 85 bin lira ceza kesildi. Aynı dönemde işletmeci, teknik nedenleri gerekçe göstererek parkı kapatmak için belediyeye toplam 16 kez dilekçe verdi.
Nisan 2020'de ise sözleşmede öngörülen 26 milyon 400 bin liralık yıllık yatırım bedeli ödenmedi ve ek kesin teminat sunulmadı.
Bilirkişi önce 111,2 milyon, sonra 112,3 milyon lira zarar hesapladı
ABB, Mayıs 2020'de işletmeciye 90 günlük ihtar gönderirken, parkta oluşan hasarın belirlenmesi amacıyla dava açtı.
Kasım 2020'de mahkemenin görevlendirdiği bilirkişi heyeti, elektrik, su ve doğalgazın kesik olması nedeniyle incelemenin sınırlı yapılabildiğini belirterek 111 milyon 210 bin liralık zarar tespit etti.
Nisan 2021'de yapılan yeni bilirkişi incelemesinde ise zarar miktarı 112 milyon 325 bin liraya yükseldi. Raporda ayrıca sözleşmenin feshinin haklı olduğu yönünde değerlendirme yapıldığı aktarıldı.
50 bin liralık teminat tahliyeyi durdurdu
İşletmecinin alanı tahliye etmemesi üzerine ABB, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında kaymakamlığa başvurdu. Ancak tahliye talebi Kasım 2020'de reddedildi.
Bu süreçte işletmeci, kiracılık sıfatının tespiti ve tahliyenin önlenmesi amacıyla dava açtı. Mahkeme, 50 bin lira teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı vererek tahliyeyi durdurdu.
ABB avukatlarının, mahkemenin bilirkişi raporunda tespit edilen 100 milyon liranın üzerindeki zarara karşılık teminatın düşük olduğu gerekçesiyle itiraz ettiği ve teminatın artırılmasını istediği belirtildi. İtirazların reddedildiği, belediye avukatlarının kararı veren hâkim hakkında Hâkimler ve Savcılar Kurulu'na da şikâyette bulunduğu aktarıldı.
Tahliye davasında hangi mahkemenin görevli olduğu konusunda da yaklaşık bir yıl süren uyuşmazlık yaşandı. Sulh Hukuk Mahkemesi dosyayı Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderirken, Asliye Hukuk Mahkemesi de görevli mahkemenin Sulh Hukuk olduğunu belirtti. Uyuşmazlık, Haziran 2021'de Bölge Adliye Mahkemesi'nin merci tayiniyle çözüldü.
İflas kararının ardından tahliye
İşletmeci şirket hakkında Mart 2022'de iflas kararı verildi. ABB, bu kararı tahliye davasında ve ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinde gerekçe olarak kullandı. Belediye ayrıca iflasın hileli olabileceği şüphesiyle savcılığa suç duyurusunda bulundu.
Bölge Adliye Mahkemesi'nin Haziran 2022'de işletmecinin son istinaf başvurusunu da reddetmesinin ardından, 6 Temmuz 2022'de tahliye davası kabul edildi.
Kararın kaymakamlığa sunulmasının ardından Ankapark, 18 Temmuz 2022'de fiilen belediyeye teslim edildi. Böylece işletme ihalesinin yapıldığı Eylül 2018'den tahliyeye kadar yaklaşık dört yıl geçti.
Teslim sonrası 87 hırsızlık vakası tespit edildi
Süreç raporunda, parkın belediyeye teslim edilmesinin ardından yapılan incelemelerde çeşitli altyapı ve ekipmanlarda paslanma ve tahribat tespit edildiği belirtildi.
Açık alandaki oyuncaklar, pompalar, su depoları ve trafolarda hasar görüldüğü; işletmecinin borçları nedeniyle park çevresinde çok sayıda haciz girişimi yaşandığı aktarıldı. Rapora göre belediye avukatları 15 haciz girişimini engelledi.
Ayrıca yaklaşık bir buçuk yıllık dönemde park çevresinde 87 hırsızlık vakası tespit edildiği, bunların 20'sinin mahkeme ve emniyet makamlarına taşındığı belirtildi.
ABB'nin 2015 yılı ihale rakamlarını esas alarak yaptığı ön değerlendirmeye göre, çalınan ve yıpranan elektrik altyapısının yeniden kurulması için yaklaşık 250 milyon liralık harcama gerekebileceği kaydedildi.
68 bin 450 öneride ilk sırada yeşil alan çıktı
Belediye, Ankapark'ın gelecekte nasıl kullanılacağına ilişkin yurttaşlardan da görüş topladı. 29 Temmuz 2022 itibarıyla internet üzerinden 68 bin 450 öneri geldiği belirtildi. En fazla önerilen kullanım biçimi 18 bin 543 öneriyle yeşil alan oldu. Bunu hayvanat bahçesi, Atatürk Orman Çiftliği'nin özgün işlevine dönüş, spor ve yürüyüş alanları ile eğlence alanı izledi.
