Çocuk gelişimi uzmanları, sivil toplum kuruluşları ve eğitim kurumlarından oluşan 200’den fazla imzacı, Google CEO’su Sundar Pichai ve YouTube CEO’su Neal Mohan’a gönderilen mektupla, yapay zeka ile üretilen videoların çocuklara gösterilmesi ve önerilmesi konusunda endişelerini dile getirdi.
Uzmanlar, özellikle “eğitici” olarak sunulan birçok yapay zeka içerikli videonun yeterli niteliğe sahip olmadığını ve çocuklara yönelik içeriklerin düşük kaliteyle seri üretildiğini belirtti. Mektupta ayrıca, YouTube’da yapay zeka kullanarak içerik üretip küçük yaştaki izleyiciler üzerinden gelir elde etmeye çalışan içerik üreticilerinin artışına dikkat çekildi.
Uzmanlar, “AI slop” olarak adlandırılan düşük kaliteli yapay zeka içeriklerinin çocukların dikkat süresi üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini ve gerçek ile kurgu arasındaki farkı ayırt etme becerilerini zayıflatabileceğini vurguladı.
Ayrıca, ekran başında geçirilen sürenin artmasının, çocukların duygusal ve sosyal gelişimi için kritik olan gerçek dünya aktivitelerinin yerini aldığı ifade edildi.
Mektupta, “Yapay zeka içeriklerinin çocuklar üzerindeki etkileri hakkında bilmediğimiz çok şey var. YouTube, faydalarını ortaya koyan bir araştırma olmadan bu içerikleri öne çıkararak kontrolsüz bir deneyin parçası haline geliyor” ifadelerine yer verildi.
Mektuba, sosyal psikolog Jonathan Haidt’in yanı sıra Fairplay ve National Alliance to Advance Adolescent Health gibi çocuk hakları kuruluşları imza attı. American Federation of Teachers ve çeşitli okullar da çağrıya destek verdi.
Google ise konuya ilişkin yorum talebine henüz yanıt vermedi.
YouTube’da özellikle küçük çocuklara yönelik yapay zeka üretimi videoların popülaritesi hızla artıyor. Bazı içerik üreticileri, bu tür videoları yapay zeka sistemleriyle daha hızlı ve düşük maliyetle üretmenin yollarını paylaşarak bu alanda yeni bir iş modeli oluşturuyor.
YouTube CEO’su Neal Mohan, Ocak ayında yaptığı açıklamada “düşük kaliteli yapay zeka içeriklerini yönetmenin” ve platformun kullanıcılar için güvenli kalmasını sağlamanın 2026 yılı öncelikleri arasında olduğunu belirtmişti. Ancak şirket, tüm yapay zeka içeriklerinin düşük kaliteli olmadığını ve doğru kullanıldığında olumlu sonuçlar doğurabileceğini savunuyor.
YouTube, içerik üreticilerinden “değiştirilmiş ve sentetik içerikleri” etiketlemelerini talep ediyor ve düşük kaliteli içeriklerin cezalandırılmasına yönelik politikalar uyguladığını belirtiyor. Ancak uzmanlar, bu etiketlerin hedef kitlenin önemli bir bölümünü oluşturan okuma yazma bilmeyen küçük çocuklar tarafından anlaşılmasının mümkün olmadığını ifade ediyor.
Google’ın mart ayında, çocuklara yönelik YouTube içerikleri üreten yapay zeka animasyon stüdyosu Animaj’a yatırım yaptığını duyurması da tartışmaları artırdı. Şirket yetkilileri bu yatırımı “geleceğin bir modeli” olarak tanımlarken, çocuk güvenliği savunucuları bu yaklaşımı eleştirdi.
Uzmanlar, özellikle bebekler ve küçük çocukların ekran süresine maruz kalmaması gerektiğini vurgulayarak, YouTube’a çocuklara yönelik yapay zeka video üretimine yapılan tüm yatırımları durdurma çağrısı yaptı.
Mektup, YouTube’un işleyişine yönelik dış baskıların arttığı bir dönemde geldi. Mart ayında görülen bir davada jüri, sosyal medya bağımlılığıyla ilgili olarak Google ve Meta’nın bir kullanıcıya zarar vermekten sorumlu olduğuna hükmetti.
Her iki şirket karara itiraz edeceklerini açıklarken, tüketici savunucuları ve yasa yapıcılar platformların özellikle içerik algoritmaları gibi temel işleyiş unsurlarında değişikliğe gitmesi için baskı yapmayı sürdürüyor.
