Mevcut Genel Sekreter António Guterres’in görev süresinin dolmasına kısa bir süre kala, Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi'nde yürütülen seçim sürecinde uzlaşma sağlanamadı. 20 Kasım’da gerçekleştirilen dokuzuncu gayriresmî oylamada, yarışan sekiz adayın tamamı veto yetkisine sahip daimi üyelerin karşı oylarıyla karşılaştı.

Türkiye’nin aday gösterdiği eski Dışişleri Bakanı ve mevcut Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) Genel Sekreteri Feridun Sinirlioğlu da 15 üyeli konseyde yeterli çoğunluğa ulaşamadı.

Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi’nde yeni genel sekreteri belirlemek için yapılan dokuzuncu gayriresmî eğilim yoklamasında hiçbir aday veto engelini aşamadı. PassBlue’nun aktardığı 20 Kasım tarihli oylama sonuçlarına göre, Türkiye’nin 1 Kasım’da resmen aday gösterdiği Feridun Sinirlioğlu beş olumlu oyla beşinci sırada yer alırken, 10 üyenin olumsuz oyuyla karşılaştı.

Sinirlioğlu’nun aldığı oyların dağılımında daimi üyelerin tutumu dikkat çekti. ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa’dan oluşan veto yetkisine sahip beş daimi üyeden yalnızca biri Sinirlioğlu’na destek verirken, dört daimi üye olumsuz oy kullandı. Konseyin 10 geçici (seçilmiş) üyesinden ise dördü Türkiye’nin adayının lehinde, altısı aleyhinde oy verdi. Oylamanın gizli yapılması nedeniyle hangi ülkelerin olumlu veya olumsuz oy kullandığı açıklanmadı.

5 Kasım’da gerçekleştirilen bir önceki eğilim yoklamasında üç olumlu ve sekiz olumsuz oy alan, dört üyenin ise görüş bildirmediği Sinirlioğlu, son turda destek oyunu beşe yükseltmesine karşın seçilmek için gereken çoğunluğa ve daimi üye onayına ulaşamadı.

Grynspan ilk sıradaki yerini korudu

Oylamada en fazla desteği Kosta Rika’nın adayı Rebeca Grynspan elde etti. 10 olumlu ve dört olumsuz oy alan, bir üyenin ise görüş bildirmediği Grynspan yarışta ilk sıradaki yerini korudu. Ancak Kosta Rikalı adaya karşı çıkan ülkelerden ikisinin veto yetkisine sahip daimi üyeler olması, Grynspan’ın adaylığının da engel ile karşılaşmasına neden oldu.

Yarıştaki diğer adayların dokuzuncu oylamada aldığı sonuçlara bakıldığında ise Arjantinli Rafael Grossi sekiz olumlu oyla ikinci sırada yer aldı ve üç daimi üyenin karşı oyuyla karşılaştı. Birleşik Arap Emirlikleri adayı Lana Nusseibeh yedi olumlu oy alırken üç daimi üye olumsuz oy kullandı, Guyana’dan Carolyn Rodrigues Birkett ise altı olumlu oy elde etti ve iki daimi üyenin karşı oyuna maruz kaldı.

Seçim süreci ve veto engeli

BM Genel Sekreteri’nin belirlenebilmesi için Güvenlik Konseyi’nin en az dokuz olumlu oyla bir adayı Genel Kurul’a tavsiye etmesi ve beş daimi üyeden hiçbirinin bu adaya karşı veto yetkisini kullanmaması gerekiyor. Daimi üyelerin çekimser kalması ise adayın önerilmesini engellemiyor. Konseyin tavsiye ettiği isim, daha sonra BM Genel Kurulu tarafından resmen atanıyor.

Mevcut BM Genel Sekreteri António Guterres’in görev süresi 31 Aralık 2026 tarihinde sona erecek. Görev değişimi için kalan süre daralırken, dokuzuncu oylamadan da sonuç çıkmaması yeni genel sekreterin kim olacağına dair belirsizliği sürdürüyor.

Feridun Sinirlioğlu kimdir?

Resmi biyografisine göre Sinirlioğlu, Aralık 2024'te göreve başladığı AGİT'in sekizinci Genel Sekreteri.

Sinirlioğlu, bu görevinden önce 2016-2023 yılları arasında Türkiye'nin BM Daimi Temsilcisi olarak görev yaptı.

Sinirlioğlu Erdoğan.1.1.1.1

Feridun Sinirlioğlu ve Recep Tayyip Erdoğan

2023 yılında, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres tarafından, BM Güvenlik Konseyi'nin kararıyla yetkilendirilen bağımsız değerlendirme süreci için BM Özel Koordinatörü olarak atandı.

Sinirlioğlu, 2015 yılındaki geçici hükümette Türkiye Dışişleri Bakanı olarak görev aldı, ayrıca 2009-2015 ve 2015-2016 yılları arasında Türkiye Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı olarak çalıştı.

Sinirlioğlu, doktora derecesini Boğaziçi Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü'nden aldı.

Lisans eğitimini ise Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde tamamladı.

Kaynak: Haber Merkezi