Özgür Yaşam Partisi (PJAK) Eş Genel Başkanı Emîr Kerimi, MHP Lideri Devlet Bahçeli’nin silah bırakma çağrısına ve İran’daki baskı politikalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Tahran yönetiminin somut bir çözüm projesinin bulunmadığını belirten Kerimi, idamlar ve baskılar sürerken değişimden söz edilemeyeceğini vurgulayarak, Kürt ulusal birliği için hiçbir ön şartlarının olmadığını ve tüm taraflarla diyaloga hazır olduklarını kaydetti.
PJAK Eş Genel Başkanı Kerimi, Rojnews haber ajansına verdiği kapsamlı röportajda bölgesel gelişmeleri, MHP Lideri Devlet Bahçeli’nin silah bırakma çağrısını ve İran'ın Kürt politikasını değerlendirdi. ABD-İsrail ve İran arasında 28 Şubat’ta başlayan savaşın sürdüğünü ve henüz somut bir çözüm ortaya çıkmadığını belirten Kerimi, Türkiye’nin Suriye’deki politikalarını İran’da da uygulamak istediğini savundu. Kerimi, bölgede olası bir mezhepsel çatışmada Türkiye’nin Sünni blokta yer alacağını ifade ederek şunları söyledi:
"Eğer bu aşama başlarsa Türkiye ve İran tamamıyla karşı karşıya gelecek. Türkiye’nin iç meseleleri de var. Türkiye, İran’daki etnik ve ulusal hareketlilikten çekiniyor. Çünkü orada yaşanan bir hareketliliğin Türkiye’de de yaşanmasından korkuyor."
Kerimi, Kürtlere karşı bugün yürütülen siyasetin aynı kalmayacağını belirterek, "Kalacak olan, bundan sonra kimler Kürtlerle kalacak; bunun için de siyaset yapmak isteyenler azami ölçüde Kürt karşıtlığı yapmaya çalışacaklardır" dedi.
'Baskı ve idamlar sürdüğü için bir değişimden söz edemeyiz'
İran’ın muhaliflere yönelik baskı ve idam siyasetinin devam ettiğine dikkat çeken Kerimi, Tahran yönetiminin somut bir çözüm programı olmadığını söyledi. İran'ın her sıkıştığında kanunlarda dönemsel ve taktiksel değişiklikler yaptığını ancak devletin özünde tek bir değişiklik yaşanmadığını vurgulayan Kerimi, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Hiçbir projesi olmadığı için, halkların sorunlarını çözmek amacıyla zihinsel dönüşüm ve temel haklar için bir programın da emareleri yok. Baskı, saldırılar ve idamlar sürdüğü için bir değişimden de söz edemeyiz."
Bafil Talabani'nin açıklamaları ve sahadaki pratik
Geçen hafta Erbil’de düzenlenen MERİ Forumu’nda Irak Kürdistan Bölgesi’nden gelen açıklamalara da değinen Kerimi, Bafil Talabani’nin İran’daki Kürtler için Türkiye’deki sürece benzer bir girişimin başlangıç aşamasında olduklarını ve Tahran’ın bunu olumlu karşıladığını söylediğini hatırlattı. Talabani'nin İran'daki Kürt meselesinin çözümü için inisiyatif almak istediğini belirten Kerimi, bu tür girişimleri önemsediklerini ancak kendilerine ulaşan resmi veya somut bir bilgi olmadığını dile getirdi:
"Eğer Kürt meselesinin çözümü için bir inisiyatif kurulmuşsa da bu, saygıyla karşılanmalıdır. Ancak bazı şeyler söylendi ama bunlar hiçbir şekilde bize ulaşmış değil. Elimizde buna dair bir şey de yok. Bafil Talabani’nin ‘İran çözüme hazır’ açıklamasından sonra İran, Werîşe Muradi’nin idam cezasını onayladı, Pexşan Ezîzî’nin cezasını onayladı ve ardından Şaho’da arkadaşlarımıza dönük saldırı gerçekleşti."
Kerimi, İran’ın sürekli baskı ve zorla bazı şeyleri kabul ettirmeye çalıştığını belirterek, "Siyasi, diplomasi ve diğer bütün alanlarda Kürtler alternatifsiz değildir. Eğer devlet, demokrasiyi ve çözümü güçsüzlük olarak görüyorsa büyük stratejik bir yanlışın içerisindedir" dedi. İran ile doğrudan veya dolaylı olarak herhangi bir iletişimlerinin olmadığını, devletin bu konuda yalan haberler yayarak kamuoyunda şüphe uyandırmak istediğini vurguladı.
PJAK'ın programının temel ilkeleri
Kerimi, partisinin İran için belirlediği proje ve programların temel ilkelerini şu başlıklar altında özetledi:
-
Statü: İran’da Kürt halkı için federalizm çerçevesinde bir statü talebi.
-
Yerinden demokrasi: Toplumun doğrudan siyasete katılımı için özyönetim; merkezin yanında hakların anayasada güvenceye alınması.
-
Sisteme katılım: Kürtlerin masada olması ve İran’ın geleceğinin şekillenmesinde yer alması.
-
İran Demokratik Cumhuriyeti: Kürtler ve tüm halkların içerisinde yer aldığı demokratik bir cumhuriyetin kurulması.
-
Demokratik entegrasyon: Farklı inanç ve ulusların kimliğinin hukuki ve siyasi olarak güvenceye alınması ve resmiyete kavuşturulması.
'Ulusal birlik için hiçbir ön şartımız yoktur'
Ulusal birlik konusunda tüm taraflara çağrıda bulunan PJAK Eş Genel Başkanı Emîr Kerimi, "PJAK olarak ulusal birlik için herhangi bir şartımız yoktur. Bütün taraflara bu süreci anlamaları için çağrı yapıyoruz. Farklılıklarımız var; ancak birbirimize karşı durmayalım ve birbirimizi zayıflatmak için çaba içerisinde olmayalım. Bir tarafın zayıflaması demek, hepimizin zayıflaması demektir" dedi. Aydınların, sivil toplumun ve akademisyenlerin jeopolitik değişimleri iyi okuması gerektiğini belirten Kerimi, "Bizler her zaman bütün taraflarla oturmaya ve diyaloga hazırız. Büyük fırsatların elden kaçmaması için küçük kavgaları bir kenara bırakmalıyız" ifadelerini kullandı.
MHP Lideri Devlet Bahçeli, eylül ayında Ankara'yı ziyaret eden İran İçişleri Bakanı'nın görüşmeleri sonrasında "PJAK ve tüm kolları varlıklarını sona erdirmeli, silahlarını bırakmalıdır" açıklamasında bulunmuş, bu adımın bölgesel barış için önemli olduğunu kaydetmişti.
